Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60

Containing 37 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 1

तानुवाच हरिश्रेष्ठो हनूमान्वानरर्षभः

अव्यग्रमनसो यूयं मधु सेवत वानराः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 2

श्रुत्वा हनुमतो वाक्यं हरीणां प्रवरोऽङ्गदः

प्रत्युवाच प्रसन्नात्मा पिबन्तु हरयो मधु

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 3

अवश्यं कृतकार्यस्य वाक्यं हनुमतो मया

अकार्यमपि कर्तव्यं किमङ्ग पुनरीदृशम्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 4

अन्दगस्य मुखाच्छ्रुत्वा वचनं वानरर्षभाः

साधु साध्विति संहृष्टा वानराः प्रत्यपूजयन्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 5

पूजयित्वाङ्गदं सर्वे वानरा वानरर्षभम्

जग्मुर्मधुवनं यत्र नदीवेग इव द्रुतम्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 6

ते प्रहृष्टा मधुवनं पालानाक्रम्य वीर्यतः

अतिसर्गाच्च पटवो दृष्ट्वा श्रुत्वा च मैथिलीम्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 7

उत्पत्य च ततः सर्वे वनपालान्समागताः

ताडयन्ति स्म शतशः सक्तान्मधुवने तदा

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 8

मधूनि द्रोणमात्राणि बहुभिः परिगृह्य ते

घ्नन्ति स्म सहिताः सर्वे भक्षयन्ति तथापरे

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 9

केचित्पीत्वापविध्यन्ति मधूनि मधुपिङ्गलाः

मधूच्चिष्टेन केचिच्च जघ्नुरन्योन्यमुत्कटाः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 10

अपरे वृक्षमूलेषु शाखां गृह्य व्यवस्थितः

अत्यर्थं च मदग्लानाः पर्णान्यास्तीर्य शेरते

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 11

उन्मत्तभूताः प्लवगा मधुमत्ताश्च हृष्टवत्

क्षिपन्त्यपि तथान्योन्यं स्खलन्त्यपि तथापरे

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 12

केचित्क्ष्वेडान्प्रकुर्वन्ति केचित्कूजन्ति हृष्टवत्

हरयो मधुना मत्ताः केचित्सुप्ता महीतले

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 13

येऽप्यत्र मधुपालाः स्युः प्रेष्या दधिमुखस्य तु

तेऽपि तैर्वानरैर्भीमैः प्रतिषिद्धा दिशो गताः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 14

जानुभिश्च प्रकृष्टाश्च देवमार्गं च दर्शिताः

अब्रुवन्परमोद्विग्ना गत्वा दधिमुखं वचः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 15

हनूमता दत्तवरैर्हतं मधुवनं बलात्

वयं च जानुभिः कृष्टा देवमार्गं च दर्शिताः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 16

ततो दधिमुखः क्रुद्धो वनपस्तत्र वानरः

हतं मधुवनं श्रुत्वा सान्त्वयामास तान्हरीन्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 17

एतागच्छत गच्छामो वानरानतिदर्पितान्

बलेनावारयिष्यामो मधु भक्षयतो वयम्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 18

श्रुत्वा दधिमुखस्येदं वचनं वानरर्षभाः

पुनर्वीरा मधुवनं तेनैव सहिता ययुः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 19

मध्ये चैषां दधिमुखः प्रगृह्य सुमहातरुम्

समभ्यधावद्वेगेना ते च सर्वे प्लवंगमाः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 20

ते शिलाः पादपांश्चापि पाषाणांश्चापि वानराः

गृहीत्वाभ्यागमन्क्रुद्धा यत्र ते कपिकुञ्जराः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 21

ते स्वामिवचनं वीरा हृदयेष्ववसज्य तत्

त्वरया ह्यभ्यधावन्त सालतालशिलायुधाः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 22

वृक्षस्थांश्च तलस्थांश्च वानरान्बलदर्पितान्

अभ्यक्रामन्त ते वीराः पालास्तत्र सहस्रशः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 23

अथ दृष्ट्वा दधिमुखं क्रुद्धं वानरपुंगवाः

अभ्यधावन्त वेगेन हनूमत्प्रमुखास्तदा

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 24

तं सवृक्षं महाबाहुमापतन्तं महाबलम्

आर्यकं प्राहरत्तत्र बाहुभ्यां कुपितोऽङ्गदः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 25

मदान्धश न वेदैनमार्यकोऽयं ममेति सः

अथैनं निष्पिपेषाशु वेगवद्वसुधातले

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 26

स भग्नबाहुर्विमुखो विह्वलः शोणितोक्षितः

मुमोह सहसा वीरो मुहूर्तं कपिकुञ्जरः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 27

स कथंचिद्विमुक्तस्तैर्वानरैर्वानरर्षभः

उवाचैकान्तमागम्य भृत्यांस्तान्समुपागतान्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 28

एते तिष्ठन्तु गच्छामो भर्ता नो यत्र वानरः

सुग्रीवो विपुलग्रीवः सह रामेण तिष्ठति

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 29

सर्वं चैवाङ्गदे दोषं श्रावयिष्यामि पार्थिव

अमर्षी वचनं श्रुत्वा घातयिष्यति वानरान्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 60, Verse 30

इष्टं मधुवनं ह्येतत्सुग्रीवस्य महात्मनः

पितृपैतामहं दिव्यं देवैरपि दुरासदम्