Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23

Containing 20 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 1

तथा तासां वदन्तीनां परुषं दारुणं बहु

राक्षसीनामसौम्यानां रुरोद जनकात्मजा

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 2

एवमुक्ता तु वैदेही राक्षसीभिर्मनस्विनी

उवाच परमत्रस्ता बाष्पगद्गदया गिरा

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 3

न मानुषी राक्षसस्य भार्या भवितुमर्हति

कामं खादत मां सर्वा न करिष्यामि वो वचः

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 4

सा राक्षसी मध्यगता सीता सुरसुतोपमा

न शर्म लेभे दुःखार्ता रावणेन च तर्जिता

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 5

वेपते स्माधिकं सीता विशन्तीवाङ्गमात्मनः

वने यूथपरिभ्रष्टा मृगी कोकैरिवार्दिता

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 6

सा त्वशोकस्य विपुलां शाखामालम्ब्य पुष्पिताम्

चिन्तयामास शोकेन भर्तारं भग्नमानसा

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 7

सा स्नापयन्ती विपुलौ स्तनौ नेत्रजलस्रवैः

चिन्तयन्ती न शोकस्य तदान्तमधिगच्छति

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 8

सा वेपमाना पतिता प्रवाते कदली यथा

राक्षसीनां भयत्रस्ता विवर्णवदनाभवत्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 9

तस्या सा दीर्घविपुला वेपन्त्याः सीतया तदा

ददृशे कम्पिनी वेणी व्यालीव परिसर्पती

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 10

सा निःश्वसन्ती दुःखार्ता शोकोपहतचेतना

आर्ता व्यसृजदश्रूणि मैथिली विललाप ह

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 11

हा रामेति च दुःखार्ता पुनर्हा लक्ष्मणेति च

हा श्वश्रु मम कौसल्ये हा सुमित्रेति भाविनि

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 12

लोकप्रवादः सत्योऽयं पण्डितैः समुदाहृतः

अकाले दुर्लभो मृत्युः स्त्रिया वा पुरुषस्य वा

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 13

यत्राहमाभिः क्रूराभी राक्षसीभिरिहार्दिता

जीवामि हीना रामेण मुहूर्तमपि दुःखिता

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 14

एषाल्पपुण्या कृपणा विनशिष्याम्यनाथवत्

समुद्रमध्ये नौ पूर्णा वायुवेगैरिवाहता

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 15

भर्तारं तमपश्यन्ती राक्षसीवशमागता

सीदामि खलु शोकेन कूलं तोयहतं यथा

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 16

तं पद्मदलपत्राक्षं सिंहविक्रान्तगामिनम्

धन्याः पश्यन्ति मे नाथं कृतज्ञं प्रियवादिनम्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 17

सर्वथा तेन हीनाया रामेण विदितात्मना

तीष्क्णं विषमिवास्वाद्य दुर्लभं मम जीवितम्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 18

कीदृशं तु मया पापं पुरा देहान्तरे कृतम्

येनेदं प्राप्यते दुःखं मया घोरं सुदारुणम्

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 19

जीवितं त्यक्तुमिच्छामि शोकेन महता वृता

राक्षसीभिश्च रक्षन्त्या रामो नासाद्यते मया

Valmiki Ramayana

Sundarakanda, Sarga 23, Verse 20

धिगस्तु खलु मानुष्यं धिगस्तु परवश्यताम्

न शक्यं यत्परित्यक्तुमात्मच्छन्देन जीवितम्