Aranyakanda, Sarga 17

तां तु शूर्पणखां रामः कामपाशावपाशिताम्

स्वेच्छया श्लक्ष्णया वाचा स्मितपूर्वमथाब्रवीत्

कृतदारोऽस्मि भवति भार्येयं दयिता मम

त्वद्विधानां तु नारीणां सुदुःखा ससपत्नता

अनुजस्त्वेष मे भ्राता शीलवान्प्रियदर्शनः

श्रीमानकृतदारश्च लक्ष्मणो नाम वीर्यवान्

अपूर्वी भार्यया चार्थी तरुणः प्रियदर्शनः

अनुरूपश्च ते भर्ता रूपस्यास्य भविष्यति

एनं भज विशालाक्षि भर्तारं भ्रातरं मम

असपत्ना वरारोहे मेरुमर्कप्रभा यथा

इति रामेण सा प्रोक्ता राक्षसी काममोहिता

विसृज्य रामं सहसा ततो लक्ष्मणमब्रवीत्

अस्य रूपस्य ते युक्ता भार्याहं वरवर्णिनी

मया सह सुखं सर्वान्दण्डकान्विचरिष्यसि

एवमुक्तस्तु सौमित्री राक्षस्या वाक्यकोविदः

ततः शूर्पणखीं स्मित्वा लक्ष्मणो युक्तमब्रवीत्

कथं दासस्य मे दासी भार्या भवितुमिच्छसि

सोऽहमार्येण परवान्भ्रात्रा कमलवर्णिनि

समृद्धार्थस्य सिद्धार्था मुदितामलवर्णिनी

आर्यस्य त्वं विशालाक्षि भार्या भव यवीयसी

एतां विरूपामसतीं करालां निर्णतोदरीम्

भार्यां वृद्धां परित्यज्य त्वामेवैष भजिष्यति

को हि रूपमिदं श्रेष्ठं संत्यज्य वरवर्णिनि

मानुषेषु वरारोहे कुर्याद्भावं विचक्षणः

इति सा लक्ष्मणेनोक्ता कराला निर्णतोदरी

मन्यते तद्वचः सत्यं परिहासाविचक्षणा

सा रामं पर्णशालायामुपविष्टं परंतपम्

सीतया सह दुर्धर्षमब्रवीत्काममोहिता

इमां विरूपामसतीं करालां निर्णतोदरीम्

वृद्धां भार्यामवष्टभ्य न मां त्वं बहु मन्यसे

अद्येमां भक्षयिष्यामि पश्यतस्तव मानुषीम्

त्वया सह चरिष्यामि निःसपत्ना यथासुखम्

इत्युक्त्वा मृगशावाक्षीमलातसदृशेक्षणा

अभ्यधावत्सुसंक्रुद्धा महोल्का रोहिणीमिव

तां मृत्युपाशप्रतिमामापतन्तीं महाबलः

निगृह्य रामः कुपितस्ततो लक्ष्मणमब्रवीत्

क्रूरैरनार्यैः सौमित्रे परिहासः कथंचन

न कार्यः पश्य वैदेहीं कथंचित्सौम्य जीवतीम्

इमां विरूपामसतीमतिमत्तां महोदरीम्

राक्षसीं पुरुषव्याघ्र विरूपयितुमर्हसि

इत्युक्तो लक्ष्मणस्तस्याः क्रुद्धो रामस्य पश्यतः

उद्धृत्य खड्गं चिच्छेद कर्णनासं महाबलः

निकृत्तकर्णनासा तु विस्वरं सा विनद्य च

यथागतं प्रदुद्राव घोरा शूर्पणखा वनम्

सा विरूपा महाघोरा राक्षसी शोणितोक्षिता

ननाद विविधान्नादान्यथा प्रावृषि तोयदः

सा विक्षरन्ती रुधिरं बहुधा घोरदर्शना

प्रगृह्य बाहू गर्जन्ती प्रविवेश महावनम्

ततस्तु सा राक्षससंघसंवृतं; खरं जनस्थानगतं विरूपिता

उपेत्य तं भ्रातरमुग्रतेजसं; पपात भूमौ गगनाद्यथाशनिः

ततः सभार्यं भयमोहमूर्छिता; सलक्ष्मणं राघवमागतं वनम्

विरूपणं चात्मनि शोणितोक्षिता; शशंस सर्वं भगिनी खरस्य सा