Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61

Containing 25 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 1

व्यतीतायां तु शर्वर्यामादित्यस्योदये ततः

समेत्य राजकर्तारः सभामीयुर्द्विजातयः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 2

मार्कण्डेयोऽथ मौद्गल्यो वामदेवश्च काश्यपः

कात्ययनो गौतमश्च जाबालिश्च महायशाः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 3

एते द्विजाः सहामात्यैः पृथग्वाचमुदीरयन्

वसिष्ठमेवाभिमुखाः श्रेष्ठो राजपुरोहितम्

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 4

अतीता शर्वरी दुःखं या नो वर्षशतोपमा

अस्मिन्पञ्चत्वमापन्ने पुत्रशोकेन पार्थिवे

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 5

स्वर्गतश्च महाराजो रामश्चारण्यमाश्रितः

लक्ष्मणश्चापि तेजस्वी रामेणैव गतः सह

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 6

उभौ भरतशत्रुघ्नौ क्केकयेषु परंतपौ

पुरे राजगृहे रम्ये मातामहनिवेशने

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 7

इक्ष्वाकूणामिहाद्यैव कश्चिद्राजा विधीयताम्

अराजकं हि नो राष्ट्रं न विनाशमवाप्नुयात्

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 8

नाराजले जनपदे विद्युन्माली महास्वनः

अभिवर्षति पर्जन्यो महीं दिव्येन वारिणा

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 9

नाराजके जनपदे बीजमुष्टिः प्रकीर्यते

नाराकके पितुः पुत्रो भार्या वा वर्तते वशे

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 10

अराजके धनं नास्ति नास्ति भार्याप्यराजके

इदमत्याहितं चान्यत्कुतः सत्यमराजके

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 11

नाराजके जनपदे कारयन्ति सभां नराः

उद्यानानि च रम्याणि हृष्टाः पुण्यगृहाणि च

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 12

नाराजके जनपदे यज्ञशीला द्विजातयः

सत्राण्यन्वासते दान्ता ब्राह्मणाः संशितव्रताः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 13

नाराजके जनपदे प्रभूतनटनर्तकाः

उत्सवाश्च समाजाश्च वर्धन्ते राष्ट्रवर्धनाः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 14

नारजके जनपदे सिद्धार्था व्यवहारिणः

कथाभिरनुरज्यन्ते कथाशीलाः कथाप्रियैः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 15

नाराजके जनपदे वाहनैः शीघ्रगामिभिः

नरा निर्यान्त्यरण्यानि नारीभिः सह कामिनः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 16

नाराकजे जनपदे धनवन्तः सुरक्षिताः

शेरते विवृत द्वाराः कृषिगोरक्षजीविनः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 17

नाराजके जनपदे वणिजो दूरगामिनः

गच्छन्ति क्षेममध्वानं बहुपुण्यसमाचिताः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 18

नाराजके जनपदे चरत्येकचरो वशी

भावयन्नात्मनात्मानं यत्रसायंगृहो मुनिः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 19

नाराजके जनपदे योगक्षेमं प्रवर्तते

न चाप्यराजके सेना शत्रून्विषहते युधि

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 20

यथा ह्यनुदका नद्यो यथा वाप्यतृणं वनम्

अगोपाला यथा गावस्तथा राष्ट्रमराजकम्

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 21

नाराजके जनपदे स्वकं भवति कस्यचित्

मत्स्या इव नरा नित्यं भक्षयन्ति परस्परम्

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 22

येहि संभिन्नमर्यादा नास्तिकाश्छिन्नसंशयाः

तेऽपि भावाय कल्पन्ते राजदण्डनिपीडिताः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 23

अहो तम इवेदं स्यान्न प्रज्ञायेत किंचन

राजा चेन्न भवेँल्लोके विभजन्साध्वसाधुनी

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 24

जीवत्यपि महाराजे तवैव वचनं वयम्

नातिक्रमामहे सर्वे वेलां प्राप्येव सागरः

Valmiki Ramayana

Ayodhyakanda, Sarga 61, Verse 25

स नः समीक्ष्य द्विजवर्यवृत्तं; नृपं विना राज्यमरण्यभूतम्

कुमारमिक्ष्वाकुसुतं वदान्यं; त्वमेव राजानमिहाभिषिञ्चय