Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं

Containing 35 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 1

॥

श्रीगणेशाय नमः ॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 1

विद्येश्वरसंहिता १.७. सप्तमोऽध्यायः ।

समरे शम्भोरनलस्तम्भाविष्कारः ।

ईश्वर उवाच ।

वत्सकाः स्वस्ति वः कच्चिद्वर्तते मम शासनात् ।

जगच्च देवतावंशः स्वस्वकर्मणि किं न वा ॥ १॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 2

॥

श्रीगौरीशङ्कराभ्यां नमः ॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 2

प्रागेव विदितं युद्धं ब्रह्मविष्ण्वोर्मया सुराः ।

भवतामभितापेन पौनरुक्त्येन भाषितम् ॥ २॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 3

इति सस्मितया माध्व्या कुमार परिभाषया ।

समतोषयदम्बायाः स पतिस्तत्सुरव्रजम् ॥ ३॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 4

अथ युद्धाङ्गणं गन्तुं हरिधात्रोरधीश्वरः ।

आज्ञापयद्गणेशानां शतं तत्रैव संसदि ॥ ४॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 5

ततो वाद्यं बहुविधं प्रयाणाय परेशितुः ।

गणेश्वराश्च सन्नद्धा नानावाहनभूषणाः ॥ ५॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 6

प्रणवाकारमाद्यन्तं पञ्चमण्डलमण्डितम् ।

आरुरोह रथं भद्रमम्बिकापतिरीश्वरः ।

ससूनुगणमिन्द्राद्याः सर्वेऽप्यनुययुः सुराः ॥ ६॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 7

चित्रध्वजव्यजनचामरपुष्पवर्ष- सङ्गीतनृत्यनिवहैरपि वाद्यवर्गैः ।

सम्मानितः पशुपतिः परया च देव्या साकं तयोः समरभूमिमगात् ससैन्यः ॥ ७॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 8

समीक्ष्य तु तयोर्युद्धं निगूढोऽभ्रं समास्थितः ।

समाप्तवाद्यनिर्घोषः शान्तोरुगणनिःस्वनः ॥ ८॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 9

अथ ब्रह्माच्युतौ वीरौ हन्तुकामौ परस्परम् ।

माहेश्वरेण चास्त्रेण तथा पाशुपतेन च ॥ ९॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 10

अस्त्रज्वालैरथो दग्धं ब्रह्मविष्ण्वोर्जगत्त्रयम् ।

ईशोऽपि तं निरीक्ष्याथ ह्यकालप्रलयं भृशम् ॥ १०॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 11

महानलस्तम्भविभीषणाकृति- र्बभूव तन्मध्यतले स निष्कलः ॥ ११॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 12

ते अस्त्रे चापि सज्वाले लोकसंहरणक्षमे ।

निपेततुः क्षणेनैव ह्याविर्भूते महानले ॥ १२॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 13

दृष्ट्वा तदद्भुतं चित्रमस्त्रशान्तिकरं शुभम् ।

किमेतदद्भुताकारमित्यूचुश्च परस्परम् ॥ १३॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 14

अतीन्द्रियमिदं स्तम्भमग्निरूपं किमुत्थितम् ।

अस्योर्ध्वमपि चाधश्च आवयोर्लक्ष्यमेव हि ॥ १४॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 15

इति व्यवस्थितौ वीरौ मिलितौ वीरमानिनौ ।

तत्परौ तत्परीक्षार्थं प्रतस्थातेऽथ सत्वरम् ॥ १५॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 16

आवयोर्मिश्रयोस्तत्र कार्यमेकं न सम्भवेत् ।

इत्युक्त्वा सूकरतनुर्विष्णुस्तस्यादिमीयिवान् ॥ १६॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 17

तथा ब्रह्मा हंसतनुस्तदन्तं वीक्षितुं ययौ ।

भित्त्वा पातालनिलयं गत्वा दूरतरं हरिः ॥ १७॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 18

नापश्यत्तस्य संस्थानं स्तम्भस्यानलवर्चसः ।

श्रान्तः स सूकरहरिः प्राप पूर्वं रणाङ्गणम् ॥ १८॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 19

अथ गच्छंस्तु व्योम्ना च विधिस्तात पिता तव ।

ददर्श केतकीपुष्पं किञ्चिद्विच्युतमद्भुतम् ॥ १९॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 20

अतिसौरभ्यमम्लानं बहुवर्षच्युतं तथा ।

अन्वीक्ष्य च तयोः कृत्यं भगवान् परमेश्वरः ॥ २०॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 21

परिहासं तु कृतवान्कम्पनाच्चलितं शिरः ।

तस्मात्तावनुगृह्णातुं च्युतं केतकमुत्तमम् ॥ २१॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 22

किं त्वं पतसि पुष्पेश पुष्पराट् केन वै धृतः ।

आदिमस्याप्रमेयस्य स्तम्भमध्याच्च्युतश्चिरम् ॥ २२॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 23

न सम्पश्यामि तस्मात्त्वं जह्याशामन्तदर्शने ।

अस्यान्तस्य च सेवार्थं हंसमूर्तिरिहागतः ॥ २३॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 24

इतः परं सखे मेऽद्य त्वया कर्तव्यमीप्सितम् ।

मया सह त्वया वाच्यमेतद्विष्णोश्च सन्निधौ ॥ २४॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 25

स्तम्भान्तो वीक्षितो धात्रा तत्र साक्ष्यहमच्युत ।

इत्युक्त्वा केतकं तत्र प्रणनाम पुनः पुनः ।

असत्यमपि शस्तं स्यादापदीत्यनुशासनम् ॥ २५॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 26

समीक्ष्य तत्राच्युतमायतश्रमं प्रनष्टहर्षं तु ननर्त हर्षात् ।

उवाच चैनं परमार्थमच्युतं षण्ढात्तवादः स विधिस्ततोऽच्युतम् ॥ २६॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 27

स्तम्भाग्रमेतत् समुदीक्षितं हरे तत्रैव साक्षी ननु केतकं त्विदम् ।

ततोऽवदत्तत्र हि केतकं मृषा तथेति तद्धातृवचस्तदन्तिके ॥ २७॥

Shiva Purana

१ विद्येश्वरसंहिता, अध्याय 6: विद्येश्वरसंहितायामनलस्तम्भाविष्कारवर्णनं, Verse 28

हरिश्च तत्सत्यमितीव चिन्तयं- श्चकार तस्मै विधये नमः स्वयम् ।

षोडशैरुपचारैश्च पूजयामास तं विधिम् ॥ २८॥