Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं

Containing 62 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 1

॥

श्रीगणेशाय नमः ॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 1

७.१.३४. चतुस्त्रिंशोऽध्यायः ।

उपमन्युतपोवर्णनम् ।

ऋषय ऊचुः ।

धौम्याग्रजेन शिशुना क्षीरार्थं हि तपः कृतम् ।

तस्मात् क्षीरार्णवो दत्तस्तस्मै देवेन शूलिना ॥ १॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 2

॥

श्रीगौरीशङ्कराभ्यां नमः ॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 2

स कथं शिशुको लेभे शिवशास्त्रप्रवक्तृताम् ।

कथं वा शिवसद्भावं ज्ञात्वा तपसि निष्ठितः ॥ २॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 3

॥

श्रीशिवमहापुराणम् ॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 3

कथं च लब्धविज्ञानस्तपश्चरणपर्वणि ।

रुद्राग्नेर्यत्परं वीर्यं लभे भस्म स्वरक्षकम् ॥ ३॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 4

वायुरुवाच ।

न ह्येष शिशुकः कश्चित्प्राकृतः कृतवांस्तपः ।

मुनिवर्यस्य तनयो व्याघ्रपादस्य धीमतः ॥ ४॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 5

जन्मान्तरेण संसिद्धः केनापि खलु हेतुना ।

स्वपदप्रच्युतो दिष्ट्या प्राप्तो मुनिकुमारताम् ॥ ५॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 6

महादेवप्रसादस्य भाग्यापन्नस्य भाविनः ।

दुग्धाभिलाषप्रभवद्वारतामगमत्तपः ॥ ६॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 7

अतः सर्वगणेशत्वं कुमारत्वं च शाश्वतम् ।

सह दुग्धाब्धिना तस्मै प्रददौ शङ्करः स्वयम् ॥ ७॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 8

तस्य ज्ञानागमोऽप्यस्य प्रसादादेव शाङ्करात् ।

कौमारं हि परं साक्षाज्ज्ञानं शक्तिमयं विदुः ॥ ८॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 9

शिवशास्त्रप्रवक्तृत्वमपि तस्य हि तत्कृतम् ।

कुमारोमुखतो लब्धज्ञानाब्धेरिव नन्दिनः ॥ ९॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 10

दृष्टं तु कारणं तस्य शिवज्ञानसमन्वये ।

स्वमातृवचनं साक्षाच्छोकजं क्षीरकारणात् ॥ १०॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 11

कदाचित्क्षीरमत्यल्पं पीतवान्मातुलाश्रमे ।

ईर्ष्यया मातुलसुतं सन्तृप्तक्षीरमुत्तमम् ॥ ११॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 12

पीत्वा स्थितं यथाकामं दृष्ट्वा वै मातुलात्मजम् ।

उपमन्युर्व्याघ्रपादिः प्रीत्या प्रोवाच मातरम् ॥ १२॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 13

उपमन्युरुवाच ।

मातर्मातर्महाभागे मम देहि तपस्विनि ।

गव्यं क्षीरमतिस्वादु नाल्पमुष्णं पिबाम्यहम् ॥ १३॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 14

वायुरुवाच ।

तच्छ्रुत्वा पुत्रवचनं तन्माता च तपस्विनी ।

व्याघ्रपादस्य महिषी दुःखमापत्तदा च सा ॥ १४॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 15

उपलाल्याथ सुप्रीत्या पुत्रमालिङ्ग्य सादरम् ।

दुःखिता विललापाथ स्मृत्वा नैर्धन्यमात्मनः ॥ १५॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 16

स्मृत्वा स्मृत्वा पुनः क्षीरमुपमन्युः स बालकः ।

देहि देहीति तामाह रुद्रन्भूयो महाद्युतिः ॥ १६॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 17

तद् हठं सा परिज्ञाय द्विजपत्नी तपस्विनी ।

शान्तये तद् हठस्याथ शुभोपायमरीरचत् ॥ १७॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 18

उञ्छवृत्त्यार्जितान्बीजान्स्वयं दृष्ट्वा च सा तदा ।

बीजपिष्टमथालोड्य तोयेन कलभाषिणी ॥ १८॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 19

एह्येहि मम पुत्रेति सामपूर्वं ततः सुतम् ।

आलिङ्ग्यादाय दुःखार्ता प्रददौ कृत्रिमं पयः ॥ १९॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 20

पीत्वा च कृत्रिमं क्षीरं मात्रां दत्तं स बालकः ।

नैतत्क्षीरमिति प्राह मातरं चातिविह्वलः ॥ २०॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 21

दुःखिता सा तदा प्राह सम्प्रेक्ष्याघ्राय मूर्द्धनि ।

सम्मार्ज्य नेत्र पुत्रस्य कराभ्यां कमलायते ॥ २१॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 22

जनन्युवाच ।

तटिनी रत्नपूर्णास्ताः स्वर्गपातालगोचराः ।

भाग्यहीना न पश्यन्ति भक्तिहीनाश्च ये शिवे ॥ २२॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 23

राज्यं स्वर्गं च मोक्षं च भोजनं क्षीरसम्भवम् ।

न लभन्ते प्रियाण्येषां न तुष्यति यदा शिवः ॥ २३॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 24

भवप्रसादजं सर्वं नान्यद्देवप्रसादजम् ।

अन्यदेवेषु निरता दुःखार्ता विभ्रमन्ति च ॥ २४॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 25

क्षीरं तत्र कुतोऽस्माकं वने निवसतां सदा ।

क्व दुग्धसाधनं वत्स क्व वयं वनवासिनः ॥ २५॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 26

कृत्स्नाभावेन दारिद्र्यान्मया ते भाग्यहीनया ।

मिथ्यादुग्धमिदं दत्तं पिष्टमालोड्य वारिणा ॥ २६॥

Shiva Purana

७ वायवीयसंहिता, अध्याय 25: वायवीयसंहितायां पूर्वखण्डे उपमन्युतपोवर्णनं, Verse 27

त्वं मातुलगृहे स्वल्पं पीत्वा स्वादु पयः श्रुतम् ।

ज्ञात्वा स्वादु त्वया पीतं तज्जातीयमनुस्मरन् ॥ २७॥