२ रुद्रसंहिता - १ सृष्टिखण्डः, अध्याय 8: रुद्रसंहितायां प्रथमखण्डे सृष्ट्युपाख्याने शिवतत्त्ववर्णनं

॥

श्रीगणेशाय नमः ॥

२.१.८. अष्टमोऽध्यायः ।

शब्दब्रह्मतनुवर्णनम् ।

ब्रह्मोवाच ।

एवं तयोर्मुनिश्रेष्ठ दर्शनं काङ्क्षमाणयोः ।

विगर्वयोश्च सुरयोः सदा नौ स्थितयोर्मुने ॥ १॥

२.१.९. नवमोऽध्यायः ।

शिवतत्त्ववर्णनम् ।

ब्रह्मोवाच ।

अथाकर्ण्य नुतिं विष्णुकृतां स्वस्य महेश्वरः ।

प्रादुर्बभूव सुप्रीतः सवामः करुणानिधिः ॥ १॥

॥

श्रीगौरीशङ्कराभ्यां नमः ॥

दयालुरभवच्छम्भुर्दीनानां प्रतिपालकः ।

गर्विणां गर्वहर्ता च सर्वेषां प्रभुरव्ययः ॥ २॥

पञ्चवक्त्रस्त्रिनयनो भालचन्द्रो जटाधरः ।

गौरवर्णो विशालाक्षो भस्मोद्धूलितविग्रहः ॥ २॥

॥

श्रीशिवमहापुराणम् ॥

तदा समभवत्तत्र नादो वै शब्दलक्षणः ।

ओमोमिति सुरश्रेष्ठात्सुव्यक्तः प्लुतलक्षणः ॥ ३॥

दशबाहुर्नीलगलः सर्वाभरणभूषितः ।

सर्वाङ्गसुन्दरो भस्मत्रिपुण्ड्राङ्कितमस्तकः ॥ ३॥

॥

द्वितीयायां रुद्रसंहितायां प्रथमः सृष्टिखण्डः

किमिदं त्विति सञ्चिन्त्य मया तिष्ठन्महास्वनः ।

विष्णुः सर्वसुराराध्यो निर्वैरस्तुष्टचेतसा ॥ ४॥

तं दृष्ट्वा तादृशं देवं सवामं परमेश्वरम् ।

तुष्टाव पुनरिष्टाभिर्वाग्भिर्विष्णुर्मया सह ॥ ४॥

लिङ्गस्य दक्षिणे भागे तथापश्यत्सनातनम् ।

आद्यं वर्णमकाराख्यमुकारं चोत्तरे ततः ॥ ५॥

निगमं श्वासरूपेण ददौ तस्मै ततो हरः ।

विष्णवे च प्रसन्नात्मा महेशः करुणाकरः ॥ ५॥

मकारं मध्यतश्चैव नादमन्तेऽस्य चोमिति ।

सूर्यमण्डलवद् दृष्ट्वा वर्णमाद्यं तु दक्षिणे ॥ ६॥

ततो ज्ञानमदात्तस्मै रहस्यं परमात्मने ।

परमात्मा पुनर्मह्यं दत्तवान्कृपया मुने ॥ ६॥

उत्तरे पावकप्रख्यमुकारमृषिसत्तम ।

शीतांशुमण्डलप्रख्यं मकारं तस्य मध्यतः ॥ ७॥

सम्प्राप्य निगमं विष्णुः पप्रच्छ पुनरेव तम् ।

कृतार्थः साञ्जलिर्नत्वा मया सह महेश्वरम् ॥ ७॥

तस्योपरि तदापश्यच्छुद्धस्फटिकसुप्रभम् ।

तुरीयातीतममलं निष्कलं निरुपद्रवम् ॥ ८॥

निर्द्वन्द्वं केवलं शून्यं बाह्याभ्यन्तरवर्जितम् ।

सबाह्याभ्यन्तरे चैव बाह्याभ्यन्तरसंस्थितम् ॥ ९॥

किं कर्तव्यं महादेव ह्यावाभ्यां तव शासनात् ।

सदा सदाज्ञापय नौ प्रीत्यर्थं कुरु शङ्कर ॥ ९॥

आदिमध्यान्तरहितमानन्दस्यादिकारणम् ।

सत्यमानन्दममृतं परं ब्रह्मपरायणम् ॥ १०॥

एतत्सर्वं महाराज कृपां कृत्वावयोः प्रभो ।

कथनीयं तथान्यच्च विज्ञाय स्वानुगौ शिव ॥ १०॥

कुत एवात्र सम्भूतः परीक्षावोऽग्निसम्भवम् ।

अधो गमिष्याम्यनलस्तम्भस्यानुपमस्य च ॥ ११॥

ब्रह्मोवाच ।

इत्येतद्वचनं श्रुत्वा प्रसन्नो भगवान्हरः ।

उवाच वचनं प्रीत्या सुप्रसन्नः कृपानिधिः ॥ ११॥

वेदशब्दोभयावेशं विश्वात्मानं व्यचिन्तयत् ।

तदाभवदृषिस्तत्र ऋषेः सारतमः स्मृतः ॥ १२॥

श्रीशिव उवाच ।

भक्त्या च भवतोर्नूनं प्रीतोऽहं सुरसत्तमौ ।

पश्यन्तं मां महादेवं भयं सर्वं विमुञ्चताम् ॥ १२॥

तेनैव ऋषिणा विष्णुर्ज्ञातवान्परमेश्वरम् ।

महादेवं परं ब्रह्म शब्दब्रह्मतनुं परम् ॥ १३॥

मम लिङ्गं सदा पूज्यं ध्येयं चैतादृशं मम ।

इदानीं दृश्यते यद्वत्तथा कार्यं प्रयत्नतः ॥ १३॥

चिन्तया रहितो रुद्रो वाचो यन्मनसा सह ।

अप्राप्य तन्निवर्तन्ते वाच्यस्त्वेकाक्षरेण सः ॥ १४॥