३ शतरुद्रसंहिता, अध्याय 17: शतरुद्रसंहितायां विष्णूपद्रववृषावतारवर्णनं, Verse 1
॥
श्रीगणेशाय नमः ॥
Containing 77 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.
॥
श्रीगणेशाय नमः ॥
तृतीयायां शतरुद्रसंहितायां ३.२१. एकविंशोऽध्यायः ।
महेशावतारवर्णनम् ।
नन्दीश्वर उवाच ।
अथ प्रीत्या शृणु मुनेऽवतारं परमं प्रभोः ।
शङ्करस्यात्मभूपुत्र शृण्वतां सर्वकामदम् ॥ १॥
तृतीयायां शतरुद्रसंहितायां ३.२२. द्वाविंशोऽध्यायः ।
विष्णूपद्रववृषावतारवर्णनम् ।
नन्दीश्वर उवाच ।
शृणु ब्रह्मसुत प्राज्ञ वृषेशाख्यं मुनीश्वर ।
शिवावतारं सल्लीलं हरिगर्वहरं वरम् ॥ १॥
॥
श्रीगौरीशङ्कराभ्यां नमः ॥
एकदा मुनिशार्दूल गिरिजाशङ्करावुभौ ।
विहर्तुकामौ सञ्जातौ स्वेच्छया परमेश्वरौ ॥ २॥
पुरा देवासुराः सर्वे जरामृत्युभयार्दिताः ।
परस्परं च सन्धाय रत्नान्यादित्सवोऽभवन् ॥ २॥
॥
श्रीशिवमहापुराणम् ॥
भैरवं द्वारपालं च कृत्वाभ्यन्तरमागतौ ।
नानासखिगणैः प्रीत्या सेवितौ नरशीलितौ ॥ ३॥
ततः सुरासुराः सर्वे क्षीरोदं सागरोत्तमम् ।
उद्यता मथितुं तं च बभूवुर्मुनिनन्दन ॥ ३॥
चिरं विहृत्य तत्र द्वौ स्वतन्त्रौ परमेश्वरौ ।
बभूवतुः प्रसन्नौ तौ नानालीलाकरौ मुने ॥ ४॥
आसन् शुचिस्मिताः सर्वे केनेदं मन्थनं भवेत् ।
स्वकार्यसिद्धये तस्य ब्रह्मन्निति सुरासुराः ॥ ४॥
अथोन्मत्ताकृतिर्देवी स्वतन्त्रा लीलया शिवा ।
आगता द्वारि तद्रूपा प्रभोराज्ञामवाप सा ॥ ५॥
तदा नभोगता वाणी मेघगम्भीरनिःस्वना ।
उवाच देवान्दैत्यांश्चश्वासयन्तीश्वराज्ञया ॥ ५॥
तां देवीं भैरवः सोऽथ नारीदृष्ट्या विलोक्य च ।
निषिषेध बहिर्गन्तुं तद्रूपेण विमोहितः ॥ ६॥
नभोवाण्युवाच ।
हे देवा असुराश्चैव मन्थध्वं क्षीरसागरम् ।
भवतां बलबुद्धिर्हि भविष्यति न संशयः ॥ ६॥
नारीदृष्ट्या सुदृष्टा सा भैरवेण यदा मुने ।
क्रुद्धाभवच्छिवा देवी तं शशाप तदाऽम्बिका ॥ ७॥
मन्दरं चैव मन्थानं रज्जुं कुरुत वासुकिम् ।
मिथः सर्वे मिलित्वा तु मन्थनं कुरुतादरात् ॥ ७॥
शिवोवाच ।
नारीदृष्ट्या पश्यसि त्वं यतो मां पुरुषाधम ।
अतो भव धरायां हि मानुषस्त्वं च भैरव ॥ ८॥
नन्दीश्वर उवाच ।
नभोगतां तदा वाणीं निशम्याथ सुरासुराः ।
उद्योगं चक्रिरे सर्वे तत्कर्तुं मुनिसत्तम ॥ ८॥
नन्दीश्वर उवाच ।
इत्थं यदाभवच्छप्तो भैरवः शिवया मुने ।
हाहाकारो महानासीद्दुःखमाप स लीलया ॥ ९॥
सुसन्धायाखिलास्ते वै मन्दरं पर्वतोत्तमम् ।
कनकाभं च सरलं नानाशोभार्चितं ययुः ॥ ९॥
ततश्च शङ्करः शीघ्रं तमागत्य मुनीश्वर ।
आश्वासयद्भैरवं हि नानानुनयकोविदः ॥ १०॥
सुप्रसाद्य गिरीशं तं तदाज्ञप्ताः सुरासुराः ।
बलादुत्पाटयामासुर्नेतुकामाः पयोऽर्णवम् ॥ १०॥
तच्छापाद्भैरवः सोऽथ क्षिताववतरन्मुने ।
मनुष्ययोन्यां वैतालसंज्ञकः शङ्ककरेच्छया ॥ ११॥
भुजैरुत्पाट्य ते सर्वे जग्मुः क्षीरार्णवं मुने ।
अशक्ता अभवंस्तत्र तमानेतुं हतौजसः ॥ ११॥
तत्स्नेहतः शिवः सोऽपि क्षिताववतरद्विभुः ।
शिवया सह सल्लीलो लौकिकीं गतिमाश्रितः ॥ १२॥
तद्भुजैः स परिभ्रष्टः पतितो मन्दरो गिरिः ।
सहसातिगुरुः सद्यो देवदैत्योपरि ध्रुवम् ॥ १२॥
महेशाह्वः शिवश्चासीच्छारदा गिरिजा मुने ।
सुलीलां चक्रतुः प्रीत्या नानालीलाविशारदौ ॥ १३॥
एवं भग्नोद्यमा भग्नाः सम्बभूवुः सुरासुराः ।
चेतनाः प्राप्य च ततस्तुष्टुवुर्जगदीश्वरम् ॥ १३॥
इति ते कथितं तात महेशचरितं वरम् ।
धन्यं यशस्यमायुष्यं सर्वकामफलप्रदम् ॥ १४॥