३ शतरुद्रसंहिता, अध्याय 3: रुद्रसंहितायां शिवस्यार्द्धनारीश्वरावतारवर्णनं, Verse 1
॥
श्रीगणेशाय नमः ॥
Containing 34 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.
॥
श्रीगणेशाय नमः ॥
तृतीयायां शतरुद्रसंहितायां ३.३. तृतीयोऽध्यायः ।
शिवस्यार्द्धनारीश्वरावतारवर्णनम् ।
नन्दीश्वर उवाच ।
शृणु तात महाप्राज्ञ विधिकामप्रपूरकम् ।
अर्द्धनारीनराख्यं हि शिवरूपमनुत्तमम् ॥ १॥
॥
श्रीगौरीशङ्कराभ्यां नमः ॥
यदा सृष्टाः प्रजाः सर्वाः न व्यवर्द्धन्त वेधसा ।
तदा चिन्ताकुलोऽभूत्स तेन दुःखेन दुखितः ॥ २॥
॥
श्रीशिवमहापुराणम् ॥
नभोवाणी तदाभूद्वै सृष्टिं मिथुनजां कुरु ।
तच्छ्रुत्वा मैथुनीं सृष्टिं ब्रह्मा कर्तुममन्यत ॥ ३॥
नारीणां कुलमीशानान्निर्गतं न पुरा यतः ।
ततो मैथुनजां सृष्टिं कर्तुं शेके न पद्मभूः ॥ ४॥
प्रभावेण विना शम्भोर्न जायेरन्निमाः प्रजाः ।
एवं सञ्चिन्तयन्ब्रह्मा तपः कर्त्तुं प्रचक्रमे ॥ ५॥
शिवया परया शक्त्या संयुक्तं परमेश्वरम् ।
सञ्चिन्त्य हृदये प्रीत्या तेपे स परमं तपः ॥ ६॥
तीव्रेण तपसा तस्य संयुक्तस्य स्वयम्भुवः ।
अचिरेणैव कालेन तुतोष स शिवो द्रुतम् ॥ ७॥
ततः पूर्णचिदीशस्य मूर्तिमाविश्य कामदाम् ।
अर्द्धनारीनरो भूत्वा ततो ब्रह्मान्तिकं हरः ॥ ८॥
तं दृष्ट्वा शङ्करं देवं शक्त्या परमयान्वितम् ।
प्रणम्य दण्डवद्ब्रह्मा स तुष्टाव कृताञ्जलिः ॥ ९॥
अथ देवो महादेवो वाचा मेघगभीरया ।
सम्भवाय सुसम्प्रीतो विश्वकर्ता महेश्वरः ॥ १०॥
ईश्वर उवाच ।
वत्स वत्स महाभाग मम पुत्र पितामह ।
ज्ञातवानस्मि सर्वं तत्तत्त्वतस्ते मनोरथम् ॥ ११॥
प्रजानामेव वृद्ध्यर्थं तपस्तप्तं त्वयाधुना ।
तपसा तेन तुष्टोऽस्मि ददामि च तवेप्सितम् ॥ १२॥
इत्युक्त्वा परमोदारं स्वभावमधुरं वचः ।
पृथक्चकार वपुषो भागाद्देवीं शिवां शिवः ॥ १३॥
तां दृष्ट्वा परमां शक्तिं पृथग्भूतां शिवागताम् ।
प्रणिपत्य विनीतात्मा प्रार्थयामास तां विधिः ॥ १४॥
ब्रह्मोवाच ।
देवदेवेन सृष्टोऽहमादौ त्वत्पतिना शिवे ।
प्रजाः सर्वा नियुक्ताश्च शम्भुना परमात्मना ॥ १५॥
मनसा निर्मिताः सर्वे शिवे देवादयो मया ।
न वृद्धिमुपगच्छन्ति सृज्यमानाः पुनःपुनः ॥ १६॥
मिथुनप्रभवामेव कृत्वा सृष्टिमतः परम् ।
संवर्द्धयितुमिच्छामि सर्वा एव मम प्रजाः ॥ १७॥
न निर्गतं पुरा त्वत्तो नारीणां कुलमव्ययम् ।
तेन नारीकुलं स्रष्टुं मम शक्तिर्न विद्यते ॥ १८॥
सर्वासामेव शक्तीनां त्वत्तः खलु समुद्भवः ।
तस्मात्त्वां परमां शक्तिं प्रार्थयाम्यखिलेश्वरीम् ॥ १९॥
शिवे नारीकुलं स्रष्टुं शक्तिं देहि नमोऽस्तु ते ।
चराचरजगद्वृद्धिहेतोर्मातः शिवप्रिये ॥ २०॥
अन्यं त्वत्तः प्रार्थयामि वरं च वरदेश्वरि ।
देहि मे तं कृपां कृत्वा जगन्मातर्नमोऽस्तु ते ॥ २१॥
चराचरविवृद्ध्यर्थमीशेनैकेन सर्वगे ।
दक्षस्य मम पुत्रस्य पुत्री भव भवाम्बिके ॥ २२॥
एवं संयाचिता देवी ब्रह्मणा परमेश्वरी ।
तथास्त्विति वचः प्रोच्य तच्छक्तिं विधये ददौ ॥ २३॥
तस्माद्धि सा शिवा देवी शिवशक्तिर्जगन्मयी ।
शक्तिमेकां भ्रुवोर्मध्यात्ससर्जात्मसमप्रभाम् ॥ २४॥
तामाह प्रहसन्प्रेक्ष्य शक्तिं देववरो हरः ।
कृपासिन्धुर्महेशानो लीलाकारी भवाम्बिकाम् ॥ २५॥
शिव उवाच ।
तपसाराधिता देवि ब्रह्मणा परमेष्ठिना ।
प्रसन्ना भव सुप्रीत्या कुरु तस्याखिलेप्सितम् ॥ २६॥
तामाज्ञां परमेशस्य शिरसा प्रतिगृह्य सा ।
ब्रह्मणो वचनाद्देवी दक्षस्य दुहिताऽभवत् ॥ २७॥