२ रुद्रसंहिता - ५ युद्धखण्डः, अध्याय 36: रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखण्डे ऊषाचरित्रवर्णनं, Verse 1
॥
श्रीगणेशाय नमः ॥
Containing 132 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.
॥
श्रीगणेशाय नमः ॥
द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमो युद्धखण्डे २.५.५१. एकपञ्चाशत्तमोऽध्यायः ।
ऊषा चरित्रवर्णनं शिवशिवाविहारवर्णनम् ।
व्यास उवाच ।
सनत्कुमार सर्वज्ञ श्राविता सुकथाद्भुता ।
भवतानुग्रहात्प्रीत्या शम्भ्वनुग्रहनिर्भरा ॥ १॥
द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमो युद्धखण्डे २.५.५२. द्विपञ्चाशत्तमोऽध्यायः ।
ऊषा चरित्रवर्णनम् ।
सनत्कुमार उवाच ।
शृणुष्वान्यच्चरित्रं च शिवस्य परमात्मनः ।
भक्तवात्सल्यसङ्गर्भि परमानन्ददायकम् ॥ १॥
॥
श्रीगौरीशङ्कराभ्यां नमः ॥
इदानीं श्रोतुमिच्छामि चरितं शशिमौलिनः ।
गाणपत्यं ददौ प्रीत्या यथा बाणासुराय वै ॥ २॥
पुरा बाणासुरो नाम दैवदोषाच्च गर्वितः ।
कृत्वा ताण्डवनृत्यं च तोषयामास शङ्करम् ॥ २॥
॥
श्रीशिवमहापुराणम् ॥
सनत्कुमार उवाच ।
शृणु व्यासादरात्तां वै कथां शम्भोः परात्मनः ।
गाणपत्यं यथा प्रीत्या ददौ बाणासुराय हि ॥ ३॥
ज्ञात्वा सन्तुष्टमनसं पार्वतीवल्लभं शिवम् ।
उवाच चासुरो बाणो नतस्कन्धः कृताञ्जलिः ॥ ३॥
अत्रैव सुचरित्रं च शङ्करस्य महाप्रभोः ।
कृष्णेन समरोप्यत्र शम्भोर्बाणानुगृह्णतः ॥ ४॥
बाण उवाच ।
देवदेव महादेव सर्वदेवशिरोमणे ।
त्वत्प्रसादाद् बली चाहं शृणु मे परमं वचः ॥ ४॥
अत्रानुरूपं शृणु मे शिवलीलान्वितं परम् ।
इतिहासं महापुण्यं मनः श्रोत्रसुखावहम् ॥ ५॥
दोःसहस्रं त्वया दत्तं परं भाराय मेऽभवत् ।
त्रिलोक्यां प्रतियोद्धारं न लभे त्वदृते समम् ॥ ५॥
ब्रह्मपुत्रो मरीचिर्यो मुनिरासीन्महामतिः ।
मानसः सर्वपुत्रेषु ज्येष्ठः श्रेष्ठः प्रजापतिः ॥ ६॥
हे देव किमनेनापि सहस्रेण करोम्यहम् ।
बाहूनां गिरितुल्यानां विना युद्धं वृषध्वज ॥ ६॥
तस्य पुत्रो महात्मासीत्कश्यपो मुनिसत्तमः ।
सृष्टिप्रवृद्धकोऽत्यन्तं पितुर्भक्तो विधेरपि ॥ ७॥
कण्डूत्या निभृतैर्दोर्भिर्युयुत्सुर्दिग्गजानहम् ।
पुराण्याचूर्णयन्नद्रीन्भीतास्तेऽपि प्रदुद्रुवुः ॥ ७॥
तस्य त्रयोदशमिता दक्षकन्याः सुशीलिकाः ।
कश्यपस्य मुनेर्व्यास पत्न्यश्चासन्पतिव्रताः ॥ ८॥
मया यमः कृतो योद्धा वह्निश्च कृतको महान् ।
वरुणश्चापि गोपालो गवां पालयिता तथा ॥ ८॥
तत्र ज्येष्ठा दितिश्चासीद्दैत्यास्तत्तनयाः स्मृताः ।
अन्यासां च सुता जाता देवाद्याः सचराचराः ॥ ९॥
गजाध्यक्षः कुबेरस्तु सैरन्ध्री चापि निरृतिः ।
जितश्चाखण्डलो लोके करदायी सदा कृतः ॥ ९॥
ज्येष्ठायाः प्रथमौ पुत्रौ दितेश्चास्तां महाबलौ ।
हिरण्यकशिपुर्ज्येष्ठो हिरण्याक्षोऽनुजस्ततः ॥ १०॥
युद्धस्यागमनं ब्रूहि यत्रैते बाहवो मम ।
शत्रुहस्तप्रयुक्तैश्च शस्त्रास्त्रैर्जर्जरीकृताः ॥ १०॥
हिरण्यकशिपोः पुत्राश्चत्वारो दैत्यसत्तमाः ।
ह्रादानुह्रादसंह्रादप्रह्रादश्चेत्यनुक्रमात् ॥ ११॥
पतन्तु शत्रुहस्ताद्वा पातयन्तु सहस्रधा ।
एतन्मनोरथं मे हि पूर्णं कुरु महेश्वर ॥ ११॥
प्रह्रादस्तत्र हि महान्विष्णुभक्तो जितेन्द्रियः ।
यं नाशितुं न शक्तास्तेऽभवन्दैत्याश्च केऽपि ह ॥ १२॥
सनत्कुमार उवाच ।
तच्छ्रुत्वा कुपितो रुद्रस्त्वट्टहासं महाद्भुतम् ।
कृत्वाऽब्रवीन्महामन्युर्भक्तबाधाऽपहारकः ॥ १२॥
विरोचनः सुतस्तस्य महादातृवरोऽभवत् ।
शक्राय स्वशिरो योऽदाद्याचमानाय विप्रतः ॥ १३॥
रुद्र उवाच ।
धिग्धिक् त्वां सर्वतो गर्विन्सर्वदैत्यकुलाधम ।
बलिपुत्रस्य भक्तस्य नोचितं वच ईदृशम् ॥ १३॥
तस्य पुत्रो बलिश्चासीन्महादानी शिवप्रियः ।
येन वामनरूपाय हरयेऽदायि मेदिनी ॥ १४॥