Shalya Parva, Adhyaya 43

सरस्वत्याः प्रभावोऽयमुक्तस्ते द्विजसत्तम

कुमारस्याभिषेकं तु ब्रह्मन्व्याख्यातुमर्हसि

यस्मिन्काले च देशे च यथा च वदतां वर

यैश्चाभिषिक्तो भगवान्विधिना येन च प्रभुः

स्कन्दो यथा च दैत्यानामकरोत्कदनं महत्

तथा मे सर्वमाचक्ष्व परं कौतूहलं हि मे

कुरुवंशस्य सदृशमिदं कौतूहलं तव

हर्षमुत्पादयत्येतद्वचो मे जनमेजय

हन्त ते कथयिष्यामि शृण्वानस्य जनाधिप

अभिषेकं कुमारस्य प्रभावं च महात्मनः

तेजो माहेश्वरं स्कन्नमग्नौ प्रपतितं पुरा

तत्सर्वभक्षो भगवान्नाशकद्दग्धुमक्षयम्

तेनासीदति तेजस्वी दीप्तिमान्हव्यवाहनः

न चैव धारयामास गर्भं तेजोमयं तदा

स गङ्गामभिसंगम्य नियोगाद्ब्रह्मणः प्रभुः

गर्भमाहितवान्दिव्यं भास्करोपमतेजसम्

अथ गङ्गापि तं गर्भमसहन्ती विधारणे

उत्ससर्ज गिरौ रम्ये हिमवत्यमरार्चिते

स तत्र ववृधे लोकानावृत्य ज्वलनात्मजः

ददृशुर्ज्वलनाकारं तं गर्भमथ कृत्तिकाः

शरस्तम्बे महात्मानमनलात्मजमीश्वरम्

ममायमिति ताः सर्वाः पुत्रार्थिन्योऽभिचक्रमुः

तासां विदित्वा भावं तं मातॄणां भगवान्प्रभुः

प्रस्नुतानां पयः षड्भिर्वदनैरपिबत्तदा

तं प्रभावं समालक्ष्य तस्य बालस्य कृत्तिकाः

परं विस्मयमापन्ना देव्यो दिव्यवपुर्धराः

यत्रोत्सृष्टः स भगवान्गङ्गया गिरिमूर्धनि

स शैलः काञ्चनः सर्वः संबभौ कुरुसत्तम

वर्धता चैव गर्भेण पृथिवी तेन रञ्जिता

अतश्च सर्वे संवृत्ता गिरयः काञ्चनाकराः

कुमारश्च महावीर्यः कार्त्तिकेय इति स्मृतः

गाङ्गेयः पूर्वमभवन्महायोगबलान्वितः

स देवस्तपसा चैव वीर्येण च समन्वितः

ववृधेऽतीव राजेन्द्र चन्द्रवत्प्रियदर्शनः

स तस्मिन्काञ्चने दिव्ये शरस्तम्बे श्रिया वृतः

स्तूयमानस्तदा शेते गन्धर्वैर्मुनिभिस्तथा

तथैनमन्वनृत्यन्त देवकन्याः सहस्रशः

दिव्यवादित्रनृत्तज्ञाः स्तुवन्त्यश्चारुदर्शनाः

अन्वास्ते च नदी देवं गङ्गा वै सरितां वरा

दधार पृथिवी चैनं बिभ्रती रूपमुत्तमम्

जातकर्मादिकास्तस्य क्रियाश्चक्रे बृहस्पतिः

वेदश्चैनं चतुर्मूर्तिरुपतस्थे कृताञ्जलिः

धनुर्वेदश्चतुष्पादः शस्त्रग्रामः ससंग्रहः

तत्रैनं समुपातिष्ठत्साक्षाद्वाणी च केवला

स ददर्श महावीर्यं देवदेवमुमापतिम्

शैलपुत्र्या सहासीनं भूतसंघशतैर्वृतम्

निकाया भूतसंघानां परमाद्भुतदर्शनाः

विकृता विकृताकारा विकृताभरणध्वजाः

व्याघ्रसिंहर्क्षवदना बिडालमकराननाः

वृषदंशमुखाश्चान्ये गजोष्ट्रवदनास्तथा

उलूकवदनाः केचिद्गृध्रगोमायुदर्शनाः

क्रौञ्चपारावतनिभैर्वदनै राङ्कवैरपि

श्वाविच्छल्यकगोधानां खरैडकगवां तथा

सदृशानि वपूंष्यन्ये तत्र तत्र व्यधारयन्

केचिच्छैलाम्बुदप्रख्याश्चक्रालातगदायुधाः

केचिदञ्जनपुञ्जाभाः केचिच्छ्वेताचलप्रभाः

सप्तमातृगणाश्चैव समाजग्मुर्विशां पते

साध्या विश्वेऽथ मरुतो वसवः पितरस्तथा

रुद्रादित्यास्तथा सिद्धा भुजगा दानवाः खगाः

ब्रह्मा स्वयंभूर्भगवान्सपुत्रः सह विष्णुना