Shalya Parva, Adhyaya 28

ततः क्रुद्धा महाराज सौबलस्य पदानुगाः

त्यक्त्वा जीवितमाक्रन्दे पाण्डवान्पर्यवारयन्

तानर्जुनः प्रत्यगृह्णात्सहदेवजये धृतः

भीमसेनश्च तेजस्वी क्रुद्धाशीविषदर्शनः

शक्त्यृष्टिप्रासहस्तानां सहदेवं जिघांसताम्

संकल्पमकरोन्मोघं गाण्डीवेन धनंजयः

प्रगृहीतायुधान्बाहून्योधानामभिधावताम्

भल्लैश्चिच्छेद बीभत्सुः शिरांस्यपि हयानपि

ते हताः प्रत्यपद्यन्त वसुधां विगतासवः

त्वरिता लोकवीरेण प्रहताः सव्यसाचिना

ततो दुर्योधनो राजा दृष्ट्वा स्वबलसंक्षयम्

हतशेषान्समानीय क्रुद्धो रथशतान्विभो

कुञ्जरांश्च हयांश्चैव पादातांश्च परंतप

उवाच सहितान्सर्वान्धार्तराष्ट्र इदं वचः

समासाद्य रणे सर्वान्पाण्डवान्ससुहृद्गणान्

पाञ्चाल्यं चापि सबलं हत्वा शीघ्रं निवर्तत

तस्य ते शिरसा गृह्य वचनं युद्धदुर्मदाः

प्रत्युद्ययू रणे पार्थांस्तव पुत्रस्य शासनात्

तानभ्यापततः शीघ्रं हतशेषान्महारणे

शरैराशीविषाकारैः पाण्डवाः समवाकिरन्

तत्सैन्यं भरतश्रेष्ठ मुहूर्तेन महात्मभिः

अवध्यत रणं प्राप्य त्रातारं नाभ्यविन्दत

प्रतिष्ठमानं तु भयान्नावतिष्ठत दंशितम्

अश्वैर्विपरिधावद्भिः सैन्येन रजसा वृते

न प्राज्ञायन्त समरे दिशश्च प्रदिशस्तथा

ततस्तु पाण्डवानीकान्निःसृत्य बहवो जनाः

अभ्यघ्नंस्तावकान्युद्धे मुहूर्तादिव भारत

ततो निःशेषमभवत्तत्सैन्यं तव भारत

अक्षौहिण्यः समेतास्तु तव पुत्रस्य भारत

एकादश हता युद्धे ताः प्रभो पाण्डुसृञ्जयैः

तेषु राजसहस्रेषु तावकेषु महात्मसु

एको दुर्योधनो राजन्नदृश्यत भृशं क्षतः

ततो वीक्ष्य दिशः सर्वा दृष्ट्वा शून्यां च मेदिनीम्

विहीनः सर्वयोधैश्च पाण्डवान्वीक्ष्य संयुगे

मुदितान्सर्वसिद्धार्थान्नर्दमानान्समन्ततः

बाणशब्दरवांश्चैव श्रुत्वा तेषां महात्मनाम्

दुर्योधनो महाराज कश्मलेनाभिसंवृतः

अपयाने मनश्चक्रे विहीनबलवाहनः

निहते मामके सैन्ये निःशेषे शिबिरे कृते

पाण्डवानां बलं सूत किं नु शेषमभूत्तदा

एतन्मे पृच्छतो ब्रूहि कुशलो ह्यसि संजय

यच्च दुर्योधनो मन्दः कृतवांस्तनयो मम

बलक्षयं तथा दृष्ट्वा स एकः पृथिवीपतिः

रथानां द्वे सहस्रे तु सप्त नागशतानि च

पञ्च चाश्वसहस्राणि पत्तीनां च शतं शताः

एतच्छेषमभूद्राजन्पाण्डवानां महद्बलम्

परिगृह्य हि यद्युद्धे धृष्टद्युम्नो व्यवस्थितः

एकाकी भरतश्रेष्ठ ततो दुर्योधनो नृपः

नापश्यत्समरे कंचित्सहायं रथिनां वरः

नर्दमानान्परांश्चैव स्वबलस्य च संक्षयम्

हतं स्वहयमुत्सृज्य प्राङ्मुखः प्राद्रवद्भयात्

एकादशचमूभर्ता पुत्रो दुर्योधनस्तव

गदामादाय तेजस्वी पदातिः प्रस्थितो ह्रदम्

नातिदूरं ततो गत्वा पद्भ्यामेव नराधिपः

सस्मार वचनं क्षत्तुर्धर्मशीलस्य धीमतः

इदं नूनं महाप्राज्ञो विदुरो दृष्टवान्पुरा

महद्वैशसमस्माकं क्षत्रियाणां च संयुगे

एवं विचिन्तयानस्तु प्रविविक्षुर्ह्रदं नृपः

दुःखसंतप्तहृदयो दृष्ट्वा राजन्बलक्षयम्

पाण्डवाश्च महाराज धृष्टद्युम्नपुरोगमाः

अभ्यधावन्त संक्रुद्धास्तव राजन्बलं प्रति

शक्त्यृष्टिप्रासहस्तानां बलानामभिगर्जताम्

संकल्पमकरोन्मोघं गाण्डीवेन धनंजयः