Shalya Parva, Adhyaya 18, Verse 1
पातिते युधि दुर्धर्षे मद्रराजे महारथे
तावकास्तव पुत्राश्च प्रायशो विमुखाभवन्
Containing 65 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.
पातिते युधि दुर्धर्षे मद्रराजे महारथे
तावकास्तव पुत्राश्च प्रायशो विमुखाभवन्
वणिजो नावि भिन्नायां यथागाधेऽप्लवेऽर्णवे
अपारे पारमिच्छन्तो हते शूरे महात्मनि
मद्रराजे महाराज वित्रस्ताः शरविक्षताः
अनाथा नाथमिच्छन्तो मृगाः सिंहार्दिता इव
वृषा यथा भग्नशृङ्गाः शीर्णदन्ता गजा इव
मध्याह्ने प्रत्यपायाम निर्जिता धर्मसूनुना
न संधातुमनीकानि न च राजन्पराक्रमे
आसीद्बुद्धिर्हते शल्ये तव योधस्य कस्यचित्
भीष्मे द्रोणे च निहते सूतपुत्रे च भारत
यद्दुःखं तव योधानां भयं चासीद्विशां पते
तद्भयं स च नः शोको भूय एवाभ्यवर्तत
निराशाश्च जये तस्मिन्हते शल्ये महारथे
हतप्रवीरा विध्वस्ता विकृत्ताश्च शितैः शरैः
मद्रराजे हते राजन्योधास्ते प्राद्रवन्भयात्
अश्वानन्ये गजानन्ये रथानन्ये महारथाः
आरुह्य जवसंपन्नाः पादाताः प्राद्रवन्भयात्
द्विसाहस्राश्च मातङ्गा गिरिरूपाः प्रहारिणः
संप्राद्रवन्हते शल्ये अङ्कुशाङ्गुष्ठचोदिताः
ते रणाद्भरतश्रेष्ठ तावकाः प्राद्रवन्दिशः
धावन्तश्चाप्यदृश्यन्त श्वसमानाः शरातुराः
तान्प्रभग्नान्द्रुतान्दृष्ट्वा हतोत्साहान्पराजितान्
अभ्यद्रवन्त पाञ्चालाः पाण्डवाश्च जयैषिणः
बाणशब्दरवश्चापि सिंहनादश्च पुष्कलः
शङ्खशब्दश्च शूराणां दारुणः समपद्यत
दृष्ट्वा तु कौरवं सैन्यं भयत्रस्तं प्रविद्रुतम्
अन्योन्यं समभाषन्त पाञ्चालाः पाण्डवैः सह
अद्य राजा सत्यधृतिर्जितामित्रो युधिष्ठिरः
अद्य दुर्योधनो हीनो दीप्तया नृपतिश्रिया
अद्य श्रुत्वा हतं पुत्रं धृतराष्ट्रो जनेश्वरः
निःसंज्ञः पतितो भूमौ किल्बिषं प्रतिपद्यताम्
अद्य जानातु कौन्तेयं समर्थं सर्वधन्विनाम्
अद्यात्मानं च दुर्मेधा गर्हयिष्यति पापकृत्
अद्य क्षत्तुर्वचः सत्यं स्मरतां ब्रुवतो हितम्
अद्यप्रभृति पार्थांश्च प्रेष्यभूत उपाचरन्
विजानातु नृपो दुःखं यत्प्राप्तं पाण्डुनन्दनैः
अद्य कृष्णस्य माहात्म्यं जानातु स महीपतिः
अद्यार्जुनधनुर्घोषं घोरं जानातु संयुगे
अस्त्राणां च बलं सर्वं बाह्वोश्च बलमाहवे
अद्य ज्ञास्यति भीमस्य बलं घोरं महात्मनः
हते दुर्योधने युद्धे शक्रेणेवासुरे मये
यत्कृतं भीमसेनेन दुःशासनवधे तदा
नान्यः कर्तास्ति लोके तदृते भीमं महाबलम्
जानीतामद्य ज्येष्ठस्य पाण्डवस्य पराक्रमम्
मद्रराजं हतं श्रुत्वा देवैरपि सुदुःसहम्
अद्य ज्ञास्यति संग्रामे माद्रीपुत्रौ महाबलौ
निहते सौबले शूरे गान्धारेषु च सर्वशः
कथं तेषां जयो न स्याद्येषां योद्धा धनंजयः
सात्यकिर्भीमसेनश्च धृष्टद्युम्नश्च पार्षतः
द्रौपद्यास्तनयाः पञ्च माद्रीपुत्रौ च पाण्डवौ
शिखण्डी च महेष्वासो राजा चैव युधिष्ठिरः
येषां च जगतां नाथो नाथः कृष्णो जनार्दनः
कथं तेषां जयो न स्याद्येषां धर्मो व्यपाश्रयः
भीष्मं द्रोणं च कर्णं च मद्रराजानमेव च
तथान्यान्नृपतीन्वीराञ्शतशोऽथ सहस्रशः
कोऽन्यः शक्तो रणे जेतुमृते पार्थं युधिष्ठिरम्
यस्य नाथो हृषीकेशः सदा धर्मयशोनिधिः
इत्येवं वदमानास्ते हर्षेण महता युताः
प्रभग्नांस्तावकान्राजन्सृञ्जयाः पृष्ठतोऽन्वयुः
धनंजयो रथानीकमभ्यवर्तत वीर्यवान्
माद्रीपुत्रौ च शकुनिं सात्यकिश्च महारथः
तान्प्रेक्ष्य द्रवतः सर्वान्भीमसेनभयार्दितान्
दुर्योधनस्तदा सूतमब्रवीदुत्स्मयन्निव