Drona Parva, Adhyaya 164

तस्मिंस्तथा वर्तमाने नराश्वगजसंक्षये

दुःशासनो महाराज धृष्टद्युम्नमयोधयत्

स तु रुक्मरथासक्तो दुःशासनशरार्दितः

अमर्षात्तव पुत्रस्य शरैर्वाहानवाकिरत्

क्षणेन स रथस्तस्य सध्वजः सहसारथिः

नादृश्यत महाराज पार्षतस्य शरैश्चितः

दुःशासनस्तु राजेन्द्र पाञ्चाल्यस्य महात्मनः

नाशकत्प्रमुखे स्थातुं शरजालप्रपीडितः

स तु दुःशासनं बाणैर्विमुखीकृत्य पार्षतः

किरञ्शरसहस्राणि द्रोणमेवाभ्ययाद्रणे

प्रत्यपद्यत हार्दिक्यः कृतवर्मा तदन्तरम्

सोदर्याणां त्रयश्चैव त एनं पर्यवारयन्

तं यमौ पृष्ठतोऽन्वैतां रक्षन्तौ पुरुषर्षभौ

द्रोणायाभिमुखं यान्तं दीप्यमानमिवानलम्

संप्रहारमकुर्वंस्ते सर्वे सप्त महारथाः

अमर्षिताः सत्त्ववन्तः कृत्वा मरणमग्रतः

शुद्धात्मानः शुद्धवृत्ता राजन्स्वर्गपुरस्कृताः

आर्यं युद्धमकुर्वन्त परस्परजिगीषवः

शुक्लाभिजनकर्माणो मतिमन्तो जनाधिपाः

धर्मयुद्धमयुध्यन्त प्रेक्षन्तो गतिमुत्तमाम्

न तत्रासीदधर्मिष्ठमशस्त्रं युद्धमेव च

नात्र कर्णी न नालीको न लिप्तो न च वस्तकः

न सूची कपिशो नात्र न गवास्थिर्गजास्थिकः

इषुरासीन्न संश्लिष्टो न पूतिर्न च जिह्मगः

ऋजून्येव विशुद्धानि सर्वे शस्त्राण्यधारयन्

सुयुद्धेन पराँल्लोकानीप्सन्तः कीर्तिमेव च

तदासीत्तुमुलं युद्धं सर्वदोषविवर्जितम्

चतुर्णां तव योधानां तैस्त्रिभिः पाण्डवैः सह

धृष्टद्युम्नस्तु तान्हित्वा तव राजन्रथर्षभान्

यमाभ्यां वारितान्दृष्ट्वा शीघ्रास्त्रो द्रोणमभ्ययात्

निवारितास्तु ते वीरास्तयोः पुरुषसिंहयोः

समसज्जन्त चत्वारो वाताः पर्वतयोरिव

द्वाभ्यां द्वाभ्यां यमौ सार्धं रथाभ्यां रथपुंगवौ

समासक्तौ ततो द्रोणं धृष्टद्युम्नोऽभ्यवर्तत

दृष्ट्वा द्रोणाय पाञ्चाल्यं व्रजन्तं युद्धदुर्मदम्

यमाभ्यां तांश्च संसक्तांस्तदन्तरमुपाद्रवत्

दुर्योधनो महाराज किरञ्शोणितभोजनान्

तं सात्यकिः शीघ्रतरं पुनरेवाभ्यवर्तत

तौ परस्परमासाद्य समीपे कुरुमाधवौ

हसमानौ नृशार्दूलावभीतौ समगच्छताम्

बाल्ये वृत्तानि सर्वाणि प्रीयमाणौ विचिन्त्य तौ

अन्योन्यं प्रेक्षमाणौ च हसमानौ पुनः पुनः

अथ दुर्योधनो राजा सात्यकिं प्रत्यभाषत

प्रियं सखायं सततं गर्हयन्वृत्तमात्मनः

धिक्क्रोधं धिक्सखे लोभं धिङ्मोहं धिगमर्षितम्

धिगस्तु क्षात्रमाचारं धिगस्तु बलमौरसम्

यत्त्वं मामभिसंधत्से त्वां चाहं शिनिपुंगव

त्वं हि प्राणैः प्रियतरो ममाहं च सदा तव

स्मरामि तानि सर्वाणि बाल्ये वृत्तानि यानि नौ

तानि सर्वाणि जीर्णानि सांप्रतं नौ रणाजिरे

किमन्यत्क्रोधलोभाभ्यां युध्यामि त्वाद्य सात्वत

तं तथावादिनं राजन्सात्यकिः प्रत्यभाषत

प्रहसन्विशिखांस्तीक्ष्णानुद्यम्य परमास्त्रवित्

नेयं सभा राजपुत्र न चाचार्यनिवेशनम्

यत्र क्रीडितमस्माभिस्तदा राजन्समागतैः

क्व सा क्रीडा गतास्माकं बाल्ये वै शिनिपुंगव

क्व च युद्धमिदं भूयः कालो हि दुरतिक्रमः

किं नु नो विद्यते कृत्यं धनेन धनलिप्सया

यत्र युध्यामहे सर्वे धनलोभात्समागताः

तं तथावादिनं तत्र राजानं माधवोऽब्रवीत्

एवंवृत्तं सदा क्षत्रं यद्धन्तीह गुरूनपि