DharmaPragya
Udyoga Parva, Adhyaya 39
Containing 70 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 1
Verse 1 of 70
SANSKRIT TEXT
अनीश्वरोऽयं पुरुषो भवाभवे; सूत्रप्रोता दारुमयीव योषा धात्रा तु दिष्टस्य वशे किलायं; तस्माद्वद त्वं श्रवणे धृतोऽहम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 2
Verse 2 of 70
SANSKRIT TEXT
अप्राप्तकालं वचनं बृहस्पतिरपि ब्रुवन् लभते बुद्ध्यवज्ञानमवमानं च भारत
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 3
Verse 3 of 70
SANSKRIT TEXT
प्रियो भवति दानेन प्रियवादेन चापरः मन्त्रं मूलबलेनान्यो यः प्रियः प्रिय एव सः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 4
Verse 4 of 70
SANSKRIT TEXT
द्वेष्यो न साधुर्भवति न मेधावी न पण्डितः प्रिये शुभानि कर्माणि द्वेष्ये पापानि भारत
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 5
Verse 5 of 70
SANSKRIT TEXT
न स क्षयो महाराज यः क्षयो वृद्धिमावहेत् क्षयः स त्विह मन्तव्यो यं लब्ध्वा बहु नाशयेत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 6
Verse 6 of 70
SANSKRIT TEXT
समृद्धा गुणतः केचिद्भवन्ति धनतोऽपरे धनवृद्धान्गुणैर्हीनान्धृतराष्ट्र विवर्जयेत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 7
Verse 7 of 70
SANSKRIT TEXT
सर्वं त्वमायतीयुक्तं भाषसे प्राज्ञसंमतम् न चोत्सहे सुतं त्यक्तुं यतो धर्मस्ततो जयः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 8
Verse 8 of 70
SANSKRIT TEXT
स्वभावगुणसंपन्नो न जातु विनयान्वितः सुसूक्ष्ममपि भूतानामुपमर्दं प्रयोक्ष्यते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 9
Verse 9 of 70
SANSKRIT TEXT
परापवादनिरताः परदुःखोदयेषु च परस्परविरोधे च यतन्ते सततोत्थिताः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 10
Verse 10 of 70
SANSKRIT TEXT
सदोषं दर्शनं येषां संवासे सुमहद्भयम् अर्थादाने महान्दोषः प्रदाने च महद्भयम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 11
Verse 11 of 70
SANSKRIT TEXT
ये पापा इति विख्याताः संवासे परिगर्हिताः युक्ताश्चान्यैर्महादोषैर्ये नरास्तान्विवर्जयेत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 12
Verse 12 of 70
SANSKRIT TEXT
निवर्तमाने सौहार्दे प्रीतिर्नीचे प्रणश्यति या चैव फलनिर्वृत्तिः सौहृदे चैव यत्सुखम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 13
Verse 13 of 70
SANSKRIT TEXT
यतते चापवादाय यत्नमारभते क्षये अल्पेऽप्यपकृते मोहान्न शान्तिमुपगच्छति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 14
Verse 14 of 70
SANSKRIT TEXT
तादृशैः संगतं नीचैर्नृशंसैरकृतात्मभिः निशाम्य निपुणं बुद्ध्या विद्वान्दूराद्विवर्जयेत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 15
Verse 15 of 70
SANSKRIT TEXT
यो ज्ञातिमनुगृह्णाति दरिद्रं दीनमातुरम् स पुत्रपशुभिर्वृद्धिं यशश्चाव्ययमश्नुते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 16
Verse 16 of 70
SANSKRIT TEXT
ज्ञातयो वर्धनीयास्तैर्य इच्छन्त्यात्मनः शुभम् कुलवृद्धिं च राजेन्द्र तस्मात्साधु समाचर
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 17
Verse 17 of 70
SANSKRIT TEXT
श्रेयसा योक्ष्यसे राजन्कुर्वाणो ज्ञातिसत्क्रियाम् विगुणा ह्यपि संरक्ष्या ज्ञातयो भरतर्षभ
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 18
Verse 18 of 70
SANSKRIT TEXT
किं पुनर्गुणवन्तस्ते त्वत्प्रसादाभिकाङ्क्षिणः प्रसादं कुरु दीनानां पाण्डवानां विशां पते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 19
Verse 19 of 70
SANSKRIT TEXT
दीयन्तां ग्रामकाः केचित्तेषां वृत्त्यर्थमीश्वर एवं लोके यशःप्राप्तो भविष्यसि नराधिप
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 20
Verse 20 of 70
SANSKRIT TEXT
वृद्धेन हि त्वया कार्यं पुत्राणां तात रक्षणम् मया चापि हितं वाच्यं विद्धि मां त्वद्धितैषिणम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 21
Verse 21 of 70
SANSKRIT TEXT
ज्ञातिभिर्विग्रहस्तात न कर्तव्यो भवार्थिना सुखानि सह भोज्यानि ज्ञातिभिर्भरतर्षभ
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 22
Verse 22 of 70
SANSKRIT TEXT
संभोजनं संकथनं संप्रीतिश्च परस्परम् ज्ञातिभिः सह कार्याणि न विरोधः कथंचन
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 23
Verse 23 of 70
SANSKRIT TEXT
ज्ञातयस्तारयन्तीह ज्ञातयो मज्जयन्ति च सुवृत्तास्तारयन्तीह दुर्वृत्ता मज्जयन्ति च
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 24
Verse 24 of 70
SANSKRIT TEXT
सुवृत्तो भव राजेन्द्र पाण्डवान्प्रति मानद अधर्षणीयः शत्रूणां तैर्वृतस्त्वं भविष्यसि
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 25
Verse 25 of 70
SANSKRIT TEXT
श्रीमन्तं ज्ञातिमासाद्य यो ज्ञातिरवसीदति दिग्धहस्तं मृग इव स एनस्तस्य विन्दति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 26
Verse 26 of 70
SANSKRIT TEXT
पश्चादपि नरश्रेष्ठ तव तापो भविष्यति तान्वा हतान्सुतान्वापि श्रुत्वा तदनुचिन्तय
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 27
Verse 27 of 70
SANSKRIT TEXT
येन खट्वां समारूढः परितप्येत कर्मणा आदावेव न तत्कुर्यादध्रुवे जीविते सति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 28
Verse 28 of 70
SANSKRIT TEXT
न कश्चिन्नापनयते पुमानन्यत्र भार्गवात् शेषसंप्रतिपत्तिस्तु बुद्धिमत्स्वेव तिष्ठति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 29
Verse 29 of 70
SANSKRIT TEXT
दुर्योधनेन यद्येतत्पापं तेषु पुरा कृतम् त्वया तत्कुलवृद्धेन प्रत्यानेयं नरेश्वर
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 30
Verse 30 of 70
SANSKRIT TEXT
तांस्त्वं पदे प्रतिष्ठाप्य लोके विगतकल्मषः भविष्यसि नरश्रेष्ठ पूजनीयो मनीषिणाम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 31
Verse 31 of 70
SANSKRIT TEXT
सुव्याहृतानि धीराणां फलतः प्रविचिन्त्य यः अध्यवस्यति कार्येषु चिरं यशसि तिष्ठति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 32
Verse 32 of 70
SANSKRIT TEXT
अवृत्तिं विनयो हन्ति हन्त्यनर्थं पराक्रमः हन्ति नित्यं क्षमा क्रोधमाचारो हन्त्यलक्षणम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 33
Verse 33 of 70
SANSKRIT TEXT
परिच्छदेन क्षेत्रेण वेश्मना परिचर्यया परीक्षेत कुलं राजन्भोजनाच्छादनेन च
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 34
Verse 34 of 70
SANSKRIT TEXT
ययोश्चित्तेन वा चित्तं नैभृतं नैभृतेन वा समेति प्रज्ञया प्रज्ञा तयोर्मैत्री न जीर्यते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 35
Verse 35 of 70
SANSKRIT TEXT
दुर्बुद्धिमकृतप्रज्ञं छन्नं कूपं तृणैरिव विवर्जयीत मेधावी तस्मिन्मैत्री प्रणश्यति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 36
Verse 36 of 70
SANSKRIT TEXT
अवलिप्तेषु मूर्खेषु रौद्रसाहसिकेषु च तथैवापेतधर्मेषु न मैत्रीमाचरेद्बुधः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 37
Verse 37 of 70
SANSKRIT TEXT
कृतज्ञं धार्मिकं सत्यमक्षुद्रं दृढभक्तिकम् जितेन्द्रियं स्थितं स्थित्यां मित्रमत्यागि चेष्यते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 38
Verse 38 of 70
SANSKRIT TEXT
इन्द्रियाणामनुत्सर्गो मृत्युना न विशिष्यते अत्यर्थं पुनरुत्सर्गः सादयेद्दैवतान्यपि
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 39
Verse 39 of 70
SANSKRIT TEXT
मार्दवं सर्वभूतानामनसूया क्षमा धृतिः आयुष्याणि बुधाः प्राहुर्मित्राणां चाविमानना
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 40
Verse 40 of 70
SANSKRIT TEXT
अपनीतं सुनीतेन योऽर्थं प्रत्यानिनीषते मतिमास्थाय सुदृढां तदकापुरुषव्रतम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 41
Verse 41 of 70
SANSKRIT TEXT
आयत्यां प्रतिकारज्ञस्तदात्वे दृढनिश्चयः अतीते कार्यशेषज्ञो नरोऽर्थैर्न प्रहीयते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 42
Verse 42 of 70
SANSKRIT TEXT
कर्मणा मनसा वाचा यदभीक्ष्णं निषेवते तदेवापहरत्येनं तस्मात्कल्याणमाचरेत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 43
Verse 43 of 70
SANSKRIT TEXT
मङ्गलालम्भनं योगः श्रुतमुत्थानमार्जवम् भूतिमेतानि कुर्वन्ति सतां चाभीक्ष्णदर्शनम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 44
Verse 44 of 70
SANSKRIT TEXT
अनिर्वेदः श्रियो मूलं दुःखनाशे सुखस्य च महान्भवत्यनिर्विण्णः सुखं चात्यन्तमश्नुते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 45
Verse 45 of 70
SANSKRIT TEXT
नातः श्रीमत्तरं किंचिदन्यत्पथ्यतमं तथा प्रभविष्णोर्यथा तात क्षमा सर्वत्र सर्वदा
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 46
Verse 46 of 70
SANSKRIT TEXT
क्षमेदशक्तः सर्वस्य शक्तिमान्धर्मकारणात् अर्थानर्थौ समौ यस्य तस्य नित्यं क्षमा हिता
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 47
Verse 47 of 70
SANSKRIT TEXT
यत्सुखं सेवमानोऽपि धर्मार्थाभ्यां न हीयते कामं तदुपसेवेत न मूढव्रतमाचरेत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 48
Verse 48 of 70
SANSKRIT TEXT
दुःखार्तेषु प्रमत्तेषु नास्तिकेष्वलसेषु च न श्रीर्वसत्यदान्तेषु ये चोत्साहविवर्जिताः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 49
Verse 49 of 70
SANSKRIT TEXT
आर्जवेन नरं युक्तमार्जवात्सव्यपत्रपम् अशक्तिमन्तं मन्यन्तो धर्षयन्ति कुबुद्धयः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 50
Verse 50 of 70
SANSKRIT TEXT
अत्यार्यमतिदातारमतिशूरमतिव्रतम् प्रज्ञाभिमानिनं चैव श्रीर्भयान्नोपसर्पति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 51
Verse 51 of 70
SANSKRIT TEXT
अग्निहोत्रफला वेदाः शीलवृत्तफलं श्रुतम् रतिपुत्रफला दारा दत्तभुक्तफलं धनम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 52
Verse 52 of 70
SANSKRIT TEXT
अधर्मोपार्जितैरर्थैर्यः करोत्यौर्ध्वदेहिकम् न स तस्य फलं प्रेत्य भुङ्क्तेऽर्थस्य दुरागमात्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 53
Verse 53 of 70
SANSKRIT TEXT
कान्तारवनदुर्गेषु कृच्छ्रास्वापत्सु संभ्रमे उद्यतेषु च शस्त्रेषु नास्ति शेषवतां भयम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 54
Verse 54 of 70
SANSKRIT TEXT
उत्थानं संयमो दाक्ष्यमप्रमादो धृतिः स्मृतिः समीक्ष्य च समारम्भो विद्धि मूलं भवस्य तत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 55
Verse 55 of 70
SANSKRIT TEXT
तपो बलं तापसानां ब्रह्म ब्रह्मविदां बलम् हिंसा बलमसाधूनां क्षमा गुणवतां बलम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 56
Verse 56 of 70
SANSKRIT TEXT
अष्टौ तान्यव्रतघ्नानि आपो मूलं फलं पयः हविर्ब्राह्मणकाम्या च गुरोर्वचनमौषधम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 57
Verse 57 of 70
SANSKRIT TEXT
न तत्परस्य संदध्यात्प्रतिकूलं यदात्मनः संग्रहेणैष धर्मः स्यात्कामादन्यः प्रवर्तते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 58
Verse 58 of 70
SANSKRIT TEXT
अक्रोधेन जयेत्क्रोधमसाधुं साधुना जयेत् जयेत्कदर्यं दानेन जयेत्सत्येन चानृतम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 59
Verse 59 of 70
SANSKRIT TEXT
स्त्रीधूर्तकेऽलसे भीरौ चण्डे पुरुषमानिनि चौरे कृतघ्ने विश्वासो न कार्यो न च नास्तिके
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 60
Verse 60 of 70
SANSKRIT TEXT
अभिवादनशीलस्य नित्यं वृद्धोपसेविनः चत्वारि संप्रवर्धन्ते कीर्तिरायुर्यशोबलम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 61
Verse 61 of 70
SANSKRIT TEXT
अतिक्लेशेन येऽर्थाः स्युर्धर्मस्यातिक्रमेण च अरेर्वा प्रणिपातेन मा स्म तेषु मनः कृथाः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 62
Verse 62 of 70
SANSKRIT TEXT
अविद्यः पुरुषः शोच्यः शोच्यं मिथुनमप्रजम् निराहाराः प्रजाः शोच्याः शोच्यं राष्ट्रमराजकम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 63
Verse 63 of 70
SANSKRIT TEXT
अध्वा जरा देहवतां पर्वतानां जलं जरा असंभोगो जरा स्त्रीणां वाक्शल्यं मनसो जरा
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 64
Verse 64 of 70
SANSKRIT TEXT
अनाम्नायमला वेदा ब्राह्मणस्याव्रतं मलम् कौतूहलमला साध्वी विप्रवासमलाः स्त्रियः
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 65
Verse 65 of 70
SANSKRIT TEXT
सुवर्णस्य मलं रूप्यं रूप्यस्यापि मलं त्रपु ज्ञेयं त्रपुमलं सीसं सीसस्यापि मलं मलम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 66
Verse 66 of 70
SANSKRIT TEXT
न स्वप्नेन जयेन्निद्रां न कामेन स्त्रियं जयेत् नेन्धनेन जयेदग्निं न पानेन सुरां जयेत्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 67
Verse 67 of 70
SANSKRIT TEXT
यस्य दानजितं मित्रममित्रा युधि निर्जिताः अन्नपानजिता दाराः सफलं तस्य जीवितम्
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 68
Verse 68 of 70
SANSKRIT TEXT
सहस्रिणोऽपि जीवन्ति जीवन्ति शतिनस्तथा धृतराष्ट्रं विमुञ्चेच्छां न कथंचिन्न जीव्यते
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 69
Verse 69 of 70
SANSKRIT TEXT
यत्पृथिव्यां व्रीहियवं हिरण्यं पशवः स्त्रियः नालमेकस्य तत्सर्वमिति पश्यन्न मुह्यति
No translation available in english for this verse.
Udyoga Parva, Adhyaya 39, Verse 70
Verse 70 of 70
SANSKRIT TEXT
राजन्भूयो ब्रवीमि त्वां पुत्रेषु सममाचर समता यदि ते राजन्स्वेषु पाण्डुसुतेषु च
No translation available in english for this verse.