Vana Parva, Adhyaya 48

सुदीर्घमुष्णं निःश्वस्य धृतराष्ट्रोऽम्बिकासुतः

अब्रवीत्संजयं सूतमामन्त्र्य भरतर्षभ

देवपुत्रौ महाभागौ देवराजसमद्युती

नकुलः सहदेवश्च पाण्डवौ युद्धदुर्मदौ

दृढायुधौ दूरपातौ युद्धे च कृतनिश्चयौ

शीघ्रहस्तौ दृढक्रोधौ नित्ययुक्तौ तरस्विनौ

भीमार्जुनौ पुरोधाय यदा तौ रणमूर्धनि

स्थास्येते सिंहविक्रान्तावश्विनाविव दुःसहौ

न शेषमिह पश्यामि तदा सैन्यस्य संजय

तौ ह्यप्रतिरथौ युद्धे देवपुत्रौ महारथौ

द्रौपद्यास्तं परिक्लेशं न क्षंस्येते त्वमर्षिणौ

वृष्णयो वा महेष्वासा पाञ्चाला वा महौजसः

युधि सत्याभिसंधेन वासुदेवेन रक्षिताः

प्रधक्ष्यन्ति रणे पार्थाः पुत्राणां मम वाहिनीम्

रामकृष्णप्रणीतानां वृष्णीनां सूतनन्दन

न शक्यः सहितुं वेगः पर्वतैरपि संयुगे

तेषां मध्ये महेष्वासो भीमो भीमपराक्रमः

शैक्यया वीरघातिन्या गदया विचरिष्यति

तथा गाण्डीवनिर्घोषं विस्फूर्जितमिवाशनेः

गदावेगं च भीमस्य नालं सोढुं नराधिपाः

ततोऽहं सुहृदां वाचो दुर्योधनवशानुगः

स्मरणीयाः स्मरिष्यामि मया या न कृताः पुरा

व्यतिक्रमोऽयं सुमहांस्त्वया राजन्नुपेक्षितः

समर्थेनापि यन्मोहात्पुत्रस्ते न निवारितः

श्रुत्वा हि निर्जितान्द्यूते पाण्डवान्मधुसूदनः

त्वरितः काम्यके पार्थान्समभावयदच्युतः

द्रुपदस्य तथा पुत्रा धृष्टद्युम्नपुरोगमाः

विराटो धृष्टकेतुश्च केकयाश्च महारथाः

तैश्च यत्कथितं तत्र दृष्ट्वा पार्थान्पराजितान्

चारेण विदितं सर्वं तन्मया वेदितं च ते

समागम्य वृतस्तत्र पाण्डवैर्मधुसूदनः

सारथ्ये फल्गुनस्याजौ तथेत्याह च तान्हरिः

अमर्षितो हि कृष्णोऽपि दृष्ट्वा पार्थांस्तथागतान्

कृष्णाजिनोत्तरासङ्गानब्रवीच्च युधिष्ठिरम्

या सा समृद्धिः पार्थानामिन्द्रप्रस्थे बभूव ह

राजसूये मया दृष्टा नृपैरन्यैः सुदुर्लभा

यत्र सर्वान्महीपालाञ्शस्त्रतेजोभयार्दितान्

सवङ्गाङ्गान्सपौण्ड्रोड्रान्सचोलद्रविडान्धकान्

सागरानूपगांश्चैव ये च पत्तनवासिनः

सिंहलान्बर्बरान्म्लेच्छान्ये च जाङ्गलवासिनः

पश्चिमानि च राज्यानि शतशः सागरान्तिकान्

पह्लवान्दरदान्सर्वान्किरातान्यवनाञ्शकान्

हारहूणांश्च चीनांश्च तुखारान्सैन्धवांस्तथा

जागुडान्रमठान्मुण्डान्स्त्रीराज्यानथ तङ्गणान्

एते चान्ये च बहवो ये च ते भरतर्षभ

आगतानहमद्राक्षं यज्ञे ते परिवेषकान्

सा ते समृद्धिर्यैरात्ता चपला प्रतिसारिणी

आदाय जीवितं तेषामाहरिष्यामि तामहम्

रामेण सह कौरव्य भीमार्जुनयमैस्तथा

अक्रूरगदसाम्बैश्च प्रद्युम्नेनाहुकेन च

धृष्टद्युम्नेन वीरेण शिशुपालात्मजेन च

दुर्योधनं रणे हत्वा सद्यः कर्णं च भारत

दुःशासनं सौबलेयं यश्चान्यः प्रतियोत्स्यते

ततस्त्वं हास्तिनपुरे भ्रातृभिः सहितो वसन्

धार्तराष्ट्रीं श्रियं प्राप्य प्रशाधि पृथिवीमिमाम्

अथैनमब्रवीद्राजा तस्मिन्वीरसमागमे

शृण्वत्सु तेषु सर्वेषु धृष्टद्युम्नमुखेषु च

प्रतिगृह्णामि ते वाचं सत्यामेतां जनार्दन

अमित्रान्मे महाबाहो सानुबन्धान्हनिष्यसि

वर्षात्त्रयोदशादूर्ध्वं सत्यं मां कुरु केशव

प्रतिज्ञातो वने वासो राजमध्ये मया ह्ययम्

तद्धर्मराजवचनं प्रतिश्रुत्य सभासदः

धृष्टद्युम्नपुरोगास्ते शमयामासुरञ्जसा

केशवं मधुरैर्वाक्यैः कालयुक्तैरमर्षितम्