Shanti Parva, Adhyaya 192

कालमृत्युयमानां च ब्राह्मणस्य च सत्तम

विवादो व्याहृतः पूर्वं तद्भवान्वक्तुमर्हति

अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्

इक्ष्वाकोः सूर्यपुत्रस्य यद्वृत्तं ब्राह्मणस्य च

कालस्य मृत्योश्च तथा यद्वृत्तं तन्निबोध मे

यथा स तेषां संवादो यस्मिन्स्थानेऽपि चाभवत्

ब्राह्मणो जापकः कश्चिद्धर्मवृत्तो महायशाः

षडङ्गविन्महाप्राज्ञः पैप्पलादिः स कौशिकः

तस्यापरोक्षं विज्ञानं षडङ्गेषु तथैव च

वेदेषु चैव निष्णातो हिमवत्पादसंश्रयः

सोऽन्त्यं ब्राह्मं तपस्तेपे संहितां संयतो जपन्

तस्य वर्षसहस्रं तु नियमेन तथा गतम्

स देव्या दर्शितः साक्षात्प्रीतास्मीति तदा किल

जप्यमावर्तयंस्तूष्णीं न च तां किंचिदब्रवीत्

तस्यानुकम्पया देवी प्रीता समभवत्तदा

वेदमाता ततस्तस्य तज्जप्यं समपूजयत्

समाप्तजप्यस्तूत्थाय शिरसा पादयोस्तथा

पपात देव्या धर्मात्मा वचनं चेदमब्रवीत्

दिष्ट्या देवि प्रसन्ना त्वं दर्शनं चागता मम

यदि वापि प्रसन्नासि जप्ये मे रमतां मनः

किं प्रार्थयसि विप्रर्षे किं चेष्टं करवाणि ते

प्रब्रूहि जपतां श्रेष्ठ सर्वं तत्ते भविष्यति

इत्युक्तः स तदा देव्या विप्रः प्रोवाच धर्मवित्

जप्यं प्रति ममेच्छेयं वर्धत्विति पुनः पुनः

मनसश्च समाधिर्मे वर्धेताहरहः शुभे

तत्तथेति ततो देवी मधुरं प्रत्यभाषत

इदं चैवापरं प्राह देवी तत्प्रियकाम्यया

निरयं नैव यातासि यत्र याता द्विजर्षभाः

यास्यसि ब्रह्मणः स्थानमनिमित्तमनिन्दितम्

साधये भविता चैतद्यत्त्वयाहमिहार्थिता

नियतो जप चैकाग्रो धर्मस्त्वां समुपैष्यति

कालो मृत्युर्यमश्चैव समायास्यन्ति तेऽन्तिकम्

भविता च विवादोऽत्र तव तेषां च धर्मतः

एवमुक्त्वा भगवती जगाम भवनं स्वकम्

ब्राह्मणोऽपि जपन्नास्ते दिव्यं वर्षशतं तदा

समाप्ते नियमे तस्मिन्नथ विप्रस्य धीमतः

साक्षात्प्रीतस्तदा धर्मो दर्शयामास तं द्विजम्

द्विजाते पश्य मां धर्ममहं त्वां द्रष्टुमागतः

जप्यस्य च फलं यत्ते संप्राप्तं तच्च मे शृणु

जिता लोकास्त्वया सर्वे ये दिव्या ये च मानुषाः

देवानां निरयान्साधो सर्वानुत्क्रम्य यास्यसि

प्राणत्यागं कुरु मुने गच्छ लोकान्यथेप्सितान्

त्यक्त्वात्मनः शरीरं च ततो लोकानवाप्स्यसि

कृतं लोकैर्हि मे धर्म गच्छ च त्वं यथासुखम्

बहुदुःखसुखं देहं नोत्सृजेयमहं विभो

अवश्यं भोः शरीरं ते त्यक्तव्यं मुनिपुंगव

स्वर्ग आरोह्यतां विप्र किं वा ते रोचतेऽनघ

न रोचये स्वर्गवासं विना देहादहं विभो

गच्छ धर्म न मे श्रद्धा स्वर्गं गन्तुं विनात्मना

अलं देहे मनः कृत्वा त्यक्त्वा देहं सुखी भव

गच्छ लोकानरजसो यत्र गत्वा न शोचसि

रमे जपन्महाभाग कृतं लोकैः सनातनैः

सशरीरेण गन्तव्यो मया स्वर्गो न वा विभो

यदि त्वं नेच्छसि त्यक्तुं शरीरं पश्य वै द्विज

एष कालस्तथा मृत्युर्यमश्च त्वामुपागताः

अथ वैवस्वतः कालो मृत्युश्च त्रितयं विभो

ब्राह्मणं तं महाभागमुपागम्येदमब्रुवन्

तपसोऽस्य सुतप्तस्य तथा सुचरितस्य च

फलप्राप्तिस्तव श्रेष्ठा यमोऽहं त्वामुपब्रुवे

यथावदस्य जप्यस्य फलं प्राप्तस्त्वमुत्तमम्

कालस्ते स्वर्गमारोढुं कालोऽहं त्वामुपागतः