DharmaPragya
Shanti Parva, Adhyaya 92
Containing 56 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 1
Verse 1 of 56
SANSKRIT TEXT
कालवर्षी च पर्जन्यो धर्मचारी च पार्थिवः संपद्यदैषा भवति सा बिभर्ति सुखं प्रजाः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 2
Verse 2 of 56
SANSKRIT TEXT
यो न जानाति निर्हन्तुं वस्त्राणां रजको मलम् रक्तानि वा शोधयितुं यथा नास्ति तथैव सः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 3
Verse 3 of 56
SANSKRIT TEXT
एवमेव द्विजेन्द्राणां क्षत्रियाणां विशामपि शूद्राश्चतुर्णां वर्णानां नानाकर्मस्ववस्थिताः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 4
Verse 4 of 56
SANSKRIT TEXT
कर्म शूद्रे कृषिर्वैश्ये दण्डनीतिश्च राजनि ब्रह्मचर्यं तपो मन्त्राः सत्यं चापि द्विजातिषु
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 5
Verse 5 of 56
SANSKRIT TEXT
तेषां यः क्षत्रियो वेद वस्त्राणामिव शोधनम् शीलदोषान्विनिर्हन्तुं स पिता स प्रजापतिः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 6
Verse 6 of 56
SANSKRIT TEXT
कृतं त्रेता द्वापरश्च कलिश्च भरतर्षभ राजवृत्तानि सर्वाणि राजैव युगमुच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 7
Verse 7 of 56
SANSKRIT TEXT
चातुर्वर्ण्यं तथा वेदाश्चातुराश्रम्यमेव च सर्वं प्रमुह्यते ह्येतद्यदा राजा प्रमाद्यति
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 8
Verse 8 of 56
SANSKRIT TEXT
राजैव कर्ता भूतानां राजैव च विनाशकः धर्मात्मा यः स कर्ता स्यादधर्मात्मा विनाशकः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 9
Verse 9 of 56
SANSKRIT TEXT
राज्ञो भार्याश्च पुत्राश्च बान्धवाः सुहृदस्तथा समेत्य सर्वे शोचन्ति यदा राजा प्रमाद्यति
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 10
Verse 10 of 56
SANSKRIT TEXT
हस्तिनोऽश्वाश्च गावश्चाप्युष्ट्राश्वतरगर्दभाः अधर्मवृत्ते नृपतौ सर्वे सीदन्ति पार्थिव
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 11
Verse 11 of 56
SANSKRIT TEXT
दुर्बलार्थं बलं सृष्टं धात्रा मान्धातरुच्यते अबलं तन्महद्भूतं यस्मिन्सर्वं प्रतिष्ठितम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 12
Verse 12 of 56
SANSKRIT TEXT
यच्च भूतं स भजते भूता ये च तदन्वयाः अधर्मस्थे हि नृपतौ सर्वे सीदन्ति पार्थिव
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 13
Verse 13 of 56
SANSKRIT TEXT
दुर्बलस्य हि यच्चक्षुर्मुनेराशीविषस्य च अविषह्यतमं मन्ये मा स्म दुर्बलमासदः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 14
Verse 14 of 56
SANSKRIT TEXT
दुर्बलांस्तात बुध्येथा नित्यमेवाविमानितान् मा त्वां दुर्बलचक्षूंषि प्रदहेयुः सबान्धवम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 15
Verse 15 of 56
SANSKRIT TEXT
न हि दुर्बलदग्धस्य कुले किंचित्प्ररोहति आमूलं निर्दहत्येव मा स्म दुर्बलमासदः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 16
Verse 16 of 56
SANSKRIT TEXT
अबलं वै बलाच्छ्रेयो यच्चातिबलवद्बलम् बलस्याबलदग्धस्य न किंचिदवशिष्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 17
Verse 17 of 56
SANSKRIT TEXT
विमानितो हतोत्क्रुष्टस्त्रातारं चेन्न विन्दति अमानुषकृतस्तत्र दण्डो हन्ति नराधिपम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 18
Verse 18 of 56
SANSKRIT TEXT
मा स्म तात बले स्थेया बाधिष्ठा मापि दुर्बलम् मा त्वा दुर्बलचक्षूंषि धक्ष्यन्त्यग्निरिवाश्रयम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 19
Verse 19 of 56
SANSKRIT TEXT
यानि मिथ्याभिशस्तानां पतन्त्यश्रूणि रोदताम् तानि पुत्रान्पशून्घ्नन्ति तेषां मिथ्याभिशासताम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 20
Verse 20 of 56
SANSKRIT TEXT
यदि नात्मनि पुत्रेषु न चेत्पौत्रेषु नप्तृषु न हि पापं कृतं कर्म सद्यः फलति गौरिव
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 21
Verse 21 of 56
SANSKRIT TEXT
यत्राबलो वध्यमानस्त्रातारं नाधिगच्छति महान्दैवकृतस्तत्र दण्डः पतति दारुणः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 22
Verse 22 of 56
SANSKRIT TEXT
युक्ता यदा जानपदा भिक्षन्ते ब्राह्मणा इव अभीक्ष्णं भिक्षुदोषेण राजानं घ्नन्ति तादृशाः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 23
Verse 23 of 56
SANSKRIT TEXT
राज्ञो यदा जनपदे बहवो राजपूरुषाः अनयेनोपवर्तन्ते तद्राज्ञः किल्बिषं महत्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 24
Verse 24 of 56
SANSKRIT TEXT
यदा युक्ता नयन्त्यर्थान्कामादर्थवशेन वा कृपणं याचमानानां तद्राज्ञो वैशसं महत्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 25
Verse 25 of 56
SANSKRIT TEXT
महावृक्षो जायते वर्धते च; तं चैव भूतानि समाश्रयन्ति यदा वृक्षश्छिद्यते दह्यते वा; तदाश्रया अनिकेता भवन्ति
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 26
Verse 26 of 56
SANSKRIT TEXT
यदा राष्ट्रे धर्ममग्र्यं चरन्ति; संस्कारं वा राजगुणं ब्रुवाणाः तैरेवाधर्मश्चरितो धर्ममोहा;त्तूर्णं जह्यात्सुकृतं दुष्कृतं च
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 27
Verse 27 of 56
SANSKRIT TEXT
यत्र पापा ज्ञायमानाश्चरन्ति; सतां कलिर्विन्दति तत्र राज्ञः यदा राजा शास्ति नरान्नशिष्या;न्न तद्राज्यं वर्धते भूमिपाल
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 28
Verse 28 of 56
SANSKRIT TEXT
यश्चामात्यं मानयित्वा यथार्हं; मन्त्रे च युद्धे च नृपो नियुञ्ज्यात् प्रवर्धते तस्य राष्ट्रं नृपस्य; भुङ्क्ते महीं चाप्यखिलां चिराय
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 29
Verse 29 of 56
SANSKRIT TEXT
अत्रापि सुकृतं कर्म वाचं चैव सुभाषिताम् समीक्ष्य पूजयन्राजा धर्मं प्राप्नोत्यनुत्तमम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 30
Verse 30 of 56
SANSKRIT TEXT
संविभज्य यदा भुङ्क्ते न चान्यानवमन्यते निहन्ति बलिनं दृप्तं स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 31
Verse 31 of 56
SANSKRIT TEXT
त्रायते हि यदा सर्वं वाचा कायेन कर्मणा पुत्रस्यापि न मृष्येच्च स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 32
Verse 32 of 56
SANSKRIT TEXT
यदा शारणिकान्राजा पुत्रवत्परिरक्षति भिनत्ति न च मर्यादां स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 33
Verse 33 of 56
SANSKRIT TEXT
यदाप्तदक्षिणैर्यज्ञैर्यजते श्रद्धयान्वितः कामद्वेषावनादृत्य स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 34
Verse 34 of 56
SANSKRIT TEXT
कृपणानाथवृद्धानां यदाश्रु व्यपमार्ष्टि वै हर्षं संजनयन्नॄणां स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 35
Verse 35 of 56
SANSKRIT TEXT
विवर्धयति मित्राणि तथारींश्चापकर्षति संपूजयति साधूंश्च स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 36
Verse 36 of 56
SANSKRIT TEXT
सत्यं पालयति प्राप्त्या नित्यं भूमिं प्रयच्छति पूजयत्यतिथीन्भृत्यान्स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 37
Verse 37 of 56
SANSKRIT TEXT
निग्रहानुग्रहौ चोभौ यत्र स्यातां प्रतिष्ठितौ अस्मिँल्लोके परे चैव राजा तत्प्राप्नुते फलम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 38
Verse 38 of 56
SANSKRIT TEXT
यमो राजा धार्मिकाणां मान्धातः परमेश्वरः संयच्छन्भवति प्राणान्नसंयच्छंस्तु पापकः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 39
Verse 39 of 56
SANSKRIT TEXT
ऋत्विक्पुरोहिताचार्यान्सत्कृत्यानवमन्य च यदा सम्यक्प्रगृह्णाति स राज्ञो धर्म उच्यते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 40
Verse 40 of 56
SANSKRIT TEXT
यमो यच्छति भूतानि सर्वाण्येवाविशेषतः तस्य राज्ञानुकर्तव्यं यन्तव्या विधिवत्प्रजाः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 41
Verse 41 of 56
SANSKRIT TEXT
सहस्राक्षेण राजा हि सर्व एवोपमीयते स पश्यति हि यं धर्मं स धर्मः पुरुषर्षभ
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 42
Verse 42 of 56
SANSKRIT TEXT
अप्रमादेन शिक्षेथाः क्षमां बुद्धिं धृतिं मतिम् भूतानां सत्त्वजिज्ञासां साध्वसाधु च सर्वदा
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 43
Verse 43 of 56
SANSKRIT TEXT
संग्रहः सर्वभूतानां दानं च मधुरा च वाक् पौरजानपदाश्चैव गोप्तव्याः स्वा यथा प्रजाः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 44
Verse 44 of 56
SANSKRIT TEXT
न जात्वदक्षो नृपतिः प्रजाः शक्नोति रक्षितुम् भारो हि सुमहांस्तात राज्यं नाम सुदुष्करम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 45
Verse 45 of 56
SANSKRIT TEXT
तद्दण्डविन्नृपः प्राज्ञः शूरः शक्नोति रक्षितुम् न हि शक्यमदण्डेन क्लीबेनाबुद्धिनापि वा
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 46
Verse 46 of 56
SANSKRIT TEXT
अभिरूपैः कुले जातैर्दक्षैर्भक्तैर्बहुश्रुतैः सर्वा बुद्धीः परीक्षेथास्तापसाश्रमिणामपि
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 47
Verse 47 of 56
SANSKRIT TEXT
ततस्त्वं सर्वभूतानां धर्मं वेत्स्यसि वै परम् स्वदेशे परदेशे वा न ते धर्मो विनश्यति
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 48
Verse 48 of 56
SANSKRIT TEXT
धर्मश्चार्थश्च कामश्च धर्म एवोत्तरो भवेत् अस्मिँल्लोके परे चैव धर्मवित्सुखमेधते
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 49
Verse 49 of 56
SANSKRIT TEXT
त्यजन्ति दारान्प्राणांश्च मनुष्याः प्रतिपूजिताः संग्रहश्चैव भूतानां दानं च मधुरा च वाक्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 50
Verse 50 of 56
SANSKRIT TEXT
अप्रमादश्च शौचं च तात भूतिकरं महत् एतेभ्यश्चैव मान्धातः सततं मा प्रमादिथाः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 51
Verse 51 of 56
SANSKRIT TEXT
अप्रमत्तो भवेद्राजा छिद्रदर्शी परात्मनोः नास्य छिद्रं परः पश्येच्छिद्रेषु परमन्वियात्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 52
Verse 52 of 56
SANSKRIT TEXT
एतद्वृत्तं वासवस्य यमस्य वरुणस्य च राजर्षीणां च सर्वेषां तत्त्वमप्यनुपालय
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 53
Verse 53 of 56
SANSKRIT TEXT
तत्कुरुष्व महाराज वृत्तं राजर्षिसेवितम् आतिष्ठ दिव्यं पन्थानमह्नाय भरतर्षभ
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 54
Verse 54 of 56
SANSKRIT TEXT
धर्मवृत्तं हि राजानं प्रेत्य चेह च भारत देवर्षिपितृगन्धर्वाः कीर्तयन्त्यमितौजसः
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 55
Verse 55 of 56
SANSKRIT TEXT
स एवमुक्तो मान्धाता तेनोतथ्येन भारत कृतवानविशङ्कस्तदेकः प्राप च मेदिनीम्
No translation available in english for this verse.
Shanti Parva, Adhyaya 92, Verse 56
Verse 56 of 56
SANSKRIT TEXT
भवानपि तथा सम्यङ्मान्धातेव महीपतिः धर्मं कृत्वा महीं रक्षन्स्वर्गे स्थानमवाप्स्यसि
No translation available in english for this verse.