भविष्यपर्व, अध्याय 12: पौष्करे

सर्वभूतोत्पत्तिः SarvabhUtotpattiH नारायणस्य नाभिकमलस्य दलेषु समस्तानां लोकानां कल्पनं वैशम्पायन उवाच ।

अथ योगविदां श्रेष्ठं सर्वभूतमनोमयम् ॥

स्रष्टारं सर्वभूतानां ब्रह्माणं सर्वतोमुखम् ॥ १॥

तस्मिन् हिरण्मये पद्मे बहुयोजनविस्तृते ।

सर्वतेजोगुणमये पार्थिवैलक्षणैर्युते ॥ २॥

तच्च पद्मं पुराणज्ञाः पृथिवीरुहमुत्तमम् ॥

नारायणाङ्गसम्भूतं प्रवदन्ति महर्षयः ॥ ३॥

या तु पद्मासना देवी पृथिवीं ताँ प्रचक्षते ।

ये गर्भसाराङ्कुरतस्तान् दिव्यान् पर्वतान् विदुः ॥ ४॥

हिमवन्तं च मेरुं च नीलं निषधमेव च ।

कैलासं मुञ्जवन्तं च तथाद्रिं गन्धमादनम् ॥ ५॥

पुण्यं त्रिशिखरं चैव कान्तं मन्दरमेव च ॥

उदयं कन्दरं चैव विन्ध्यमस्तं च पर्वतम् ॥ ६॥

एते देवगणानां च सिद्धानां च महात्मनाम् ।

आश्रमाः पुण्यशीलानां सर्वकामयुताद्रयः ॥ ७॥

एतेषामन्तरो देशो जम्बूद्वीप इति स्मृतः ।

जम्बूद्वीपस्य सङ्ख्यानं याज्ञिया यत्र चक्रिरे ॥ ८॥

गर्भाद् यत् स्रवते तोयं देवामृतरसोपमम् ।

दिव्यतीर्थशतापाङ्ग्यस्ता दिव्याः सरितः स्मृताः ॥ ९॥

यान्येतानि तु पद्मस्य केसराणि समन्ततः ।

असङ्ख्याताः पृथिव्यां तु विश्वे ते धातुपर्वताः ॥ १०॥

यानि पद्मस्य पत्राणि भूरीण्यूर्ध्वं नराधिप ।

ते दुर्गमाः शैलचिता म्लेच्छदेशा विकल्पिताः ॥ ११॥

यान्यधः पद्मपत्राणि वासार्थे तानि भागशः ।

दैत्यानामुरगाणां च पातालं तन्महात्मनाम् ॥ १२॥

तेषामधोगतं यत्तदुदकेत्यभिसंज्ञितम् ।

महापातककर्माणो मज्जन्ते यत्र मानवाः ॥ १३॥

पद्मस्यान्ते कुशं यत्तदेकार्णवजलं महत् ।

प्रोक्तास्ते दिक्षु सङ्घाताश्चत्वारो जलसागराः ॥ १४॥

ऋषेर्नारायणस्यायं महापुष्करसम्भवः ॥

प्रादुर्भावोऽप्ययं तस्मान्नाम्ना पुष्करसम्भवः ॥ १५॥

एतस्मात् कारणात् तज्ज्ञैः पुराणैः परमर्षिभिः ।

यज्ञियैर्वेददृष्टार्थैर्यज्ञे पद्मचिती कृतः ॥ १६॥

एवं भगवता पद्मे विश्वस्य परमो विधिः ।

पर्वतानां नदीनां च देशानां च विनिर्मितः ॥ १७॥

विभुस्तथैवाप्रतिमप्रभावः प्रभाकरो वै भगवान् महात्मा ।

स्वयं स्वयम्भूः शयनेऽसृजत् तदा जगन्मयं पद्मनिधिं महार्णवे ॥ १८॥