Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्

Containing 29 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 1

११.११ एकादशोऽध्यायः ।

त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम् ।

नारद उवाच ।

त्रिविधत्वं कथं चास्य भस्मनः परिकीर्तितम् ।

एतत्कथय मे देव महत्कौतूहलं मम ॥ १॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 2

श्रीनारायण उवाच ।

त्रिविधत्वं प्रवक्ष्यामि देवर्षे भस्मनः श‍ृणु ।

महापापक्षयकरं महाकीर्तिकरं परम् ॥ २॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 3

गोमयं योनिसम्बद्धं तद्धस्तेनैव गृह्यते ।

ब्राह्मैर्मन्त्रैस्तु सन्दग्धं तच्छान्तिकृदिहोच्यते ॥ ३॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 4

सावधानस्तु गृह्णीयान्नरो वै गोमयं तु यत् ।

अन्तरिक्षे गृहीत्वा तत्षडङ्गेन दहेदतः ॥ ४॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 5

पौष्टिकं तत्समाख्यातं कामदं च ततः श‍ृणु ।

प्रासादेन दहेदेतत्कामदं भस्म कीर्तितम् ॥ ५॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 6

प्रातरुत्थाय देवर्षे भस्मव्रतपरः शुचिः ।

गवां गोष्ठेषु गत्वा तु नमस्कृत्य तु गोकुलम् ॥ ६॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 7

गवां वर्णानुरूपाणां गृह्णीयाद्गोमयं शुभम् ।

ब्राह्मणस्य च गौः श्वेता रक्ता गौः क्षत्रियस्य च ॥ ७॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 8

पीतवर्णा तु वैश्यस्य कृष्णा शूद्रस्य कथ्यते ।

पौर्णमास्याममावास्यामष्टम्यां वा विशुद्धधीः ॥ ८॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 9

प्रासादेन तु मन्त्रेण गृहीत्वा गोमयं शुभम् ।

हृदयेन तु मन्त्रेण पिण्डीकृत्य तु गोमयम् ॥ ९॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 10

रविरश्मिसुसन्तप्तं शुचौ देशे मनोहरे ।

तुषेण वा बुसैर्वापि प्रासादेन तु निक्षिपेत् ॥ १०॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 11

अरण्युद्भवमग्निं वा श्रोत्रियागारजं तु वा ।

तदग्नौ विन्यसेत्तं च शिवबीजेन मन्त्रतः ॥ ११॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 12

गृह्णीयादथ तत्राग्निकुण्डाद्भस्म विचक्षणः ।

नवपात्रं समादाय प्रासादेन तु निक्षिपेत् ॥ १२॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 13

केतकी पाटली तद्वदुशीरं चन्दनं तथा ।

नानासुगन्धिद्रव्याणि काश्मीरप्रभृतीनि च ॥ १३॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 14

निक्षिपेत्तत्र पात्रे तु सद्योमन्त्रेण शुद्धधीः ।

जलस्नानं पुरा कृत्वा भस्मस्नानमतः परम् ॥ १४॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 15

जलस्नाने त्वशक्तश्च भस्मस्नानं समाचरेत् ।

प्रक्षाल्य पादौ हस्तौ च शिरश्चेशानमन्त्रतः ॥ १५॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 16

समुद्धूल्य ततः पश्चादाननं तत्पुरुषेण तु ।

अघोरेण तु हृदयं नाभिं वामेन तत्परम् ॥ १६॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 17

सद्योमन्त्रेण सर्वाङ्गं समूद्धूल्य विचक्षणः ।

पूर्ववस्त्रं परित्यज्य शुद्धवस्त्रं परिग्रहेत् ॥ १७॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 18

प्रक्षाल्य पादौ हस्तौ च पश्चादाचमनं चरेत् ।

भस्मनोद्धूलनाभावे त्रिपुण्ड्रं तु विधीयते ॥ १८॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 19

मध्याह्नात्प्राग्जलैर्युक्तं परतो जलवर्जितम् ।

तर्जन्यनामिकामध्यैस्त्रिपुण्ड्रं च समाचरेत् ॥ १९॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 20

मूर्ध्नि चैव ललाटे च कर्णे कण्ठे तथैव च ।

हृदये चैव बाह्वोश्च न्यासस्थानं हि चोच्यते ॥ २०॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 21

पञ्चाङ्गुलैर्न्यसेन्मूर्ध्नि प्रासादेन तु मन्त्रतः ।

त्र्यङ्गुलैर्विन्यसेद्भाले शिरोमन्त्रेण देशिकः ॥ २१॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 22

सद्येन दक्षिणे कर्णे वामदेवेन वामतः ।

अघोरेण तु कण्ठे च मध्याङ्गुल्या स्पृशेद्बुधः ॥ २२॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 23

हृदयं हृदयेनैव त्रिभिरङ्गुलिभिः स्पृशेत् ।

विन्यसेद्दक्षिणे बाहौ शिखामन्त्रेण देशिकः ॥ २३॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 24

वामबाहौ न्यसेद्धीमान्कवचेन त्रियङ्गुलैः ।

मध्येन संस्पृशेन्नाभ्यामीशान इति मन्त्रतः ॥ २४॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 25

ब्रह्मविष्णुमहेशानास्तिस्रो रेखा इति स्मृताः ।

आद्यो ब्रह्मा ततो विष्णुस्तदूर्ध्वं तु महेश्वरः ॥ २५॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 26

एकाङ्गुलेन न्यस्तं यदीश्वरस्तत्र देवता ।

शिरोमध्ये त्वयं ब्रह्मा ईश्वरस्तु ललाटके ॥ २६॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 27

कर्णयोरश्विनौ देवौ गणेशस्तु गले तथा ।

क्षत्रियश्च तथा वैश्यः शूद्रश्चोद्धूलनं त्यजेत् ॥ २७॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 28

सर्वेषामन्त्यजातीनां मन्त्रेण रहितं भवेत् ।

(अदीक्षितं मनुष्याणामपि मन्त्रं विना भवेत्) ॥ २८॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 11, अध्याय 11: त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनम्, Verse 29

इति श्रीमद्देवीभागवते महापुराणेऽष्टादशसाहस्र्यां संहितायामेकादशस्कन्धे त्रिविधभस्ममाहात्म्यवर्णनं नामकादशोऽध्यायः ॥ ११.११॥