Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्

Containing 61 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 1

१.१९ एकोनविंशोऽध्यायः ।

शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम् ।

शुक उवाच ।

सन्देहोऽयं महाराज वर्तते हृदये मम ।

मायामध्ये वर्तमानः स कथं निःस्पृहो भवेत् ॥ १॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 2

शास्त्रज्ञानं च सम्प्राप्य नित्यानित्यविचारणम् ।

त्यजते न मनो मोहं स कथं मुच्यते नरः ॥ २॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 3

अन्तर्गतं तमश्छेत्तुं शास्त्राद्बोधो हि न क्षमः ।

यथा न नश्यति तमः कृतया दीपवार्तया ॥ ३॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 4

अद्रोहः सर्वभूतेषु कर्तव्यः सर्वदा बुधैः ।

स कथं राजशार्दूल गृहस्थस्य भवेत्तथा ॥ ४॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 5

वित्तैषणा न ते शान्ता तथा राज्यसुखैषणा ।

जयैषणा च सङ्ग्रामे जीवन्मुक्तः कथं भवेः ॥ ५॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 6

चौरेषु चौरबुद्धिस्तु साधुबुद्धिस्तु तापसे ।

स्वपरत्वं तवाप्यस्ति विदेहस्त्वं कथं नृप ॥ ६॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 7

कटुतीक्ष्णुकषायाम्लरसान्वेत्सि शुभाशुभान् ।

शुभेषु रमते चित्तं नाशुभेषु तथा नृप ॥ ७॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 8

जाग्रत्स्वप्नसुषुप्तिश्च तव राजन् भवन्ति हि ।

अवस्थास्तु यथाकालं तुरीया तु कथं नृप ॥ ८॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 9

पदात्यश्वरथेभाश्च सर्वे वै वशगा मम ।

स्वाम्यहं चैव सर्वेषां मन्यसे त्वं न मन्यसे ॥ ९॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 10

मिष्टमत्सि सदा राजन्मुदितो विमनास्तथा ।

मालायां च तथा सर्पे समदृक् क्व नृपोत्तम ॥ १०॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 11

विमुक्तस्तु भवेद्राजन् समलोष्टाश्मकाञ्चनः ।

एकात्मबुद्धिः सर्वत्र हितकृत्सर्वजन्तुषु ॥ ११॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 12

न मेऽद्य रमते चित्तं गृहदारादिषु क्वचित् ।

एकाकी निःस्पृहोऽत्यर्थं चरेयमिति मे मतिः ॥ १२॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 13

निःसङ्गो निर्ममः शान्तः पत्रमूलफलाशनः ।

मृगवद्विचरिष्यामि निर्द्वन्द्वो निष्परिग्रहः ॥ १३॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 14

किं मे गृहेण वित्तेन भार्यया च सुरूपया ।

विरागमनसः कामं गुणातीतस्य पार्थिव ॥ १४॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 15

चिन्त्यसे विविधाकारं नानारागसमाकुलम् ।

दम्भोऽयं किल ते भाति विमुक्तोऽस्मीति भाषसे ॥ १५॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 16

कदाचिच्छत्रुजा चिन्ता धनजा च कदाचन ।

कदाचित्सैन्यजा चिन्ता निश्चिन्तोऽसि कदा नृप ॥ १६॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 17

वैखानसा ये मुनयो मिताहारा जितव्रताः ।

तेऽपि मुह्यन्ति संसारे जानन्तोऽपि ह्यसत्यताम् ॥ १७॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 18

तव वंशसमुत्थानां विदेहा इति भूपते ।

कुटिलं नाम जानीहि नान्यथेति कदाचन ॥ १८॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 19

विद्याधरो यथा मूर्खो जन्मान्धस्तु दिवाकरः ।

लक्ष्मीधरो दरिद्रश्च नाम तेषां निरर्थकम् ॥ १९॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 20

तव वंशोद्भवा ये ये श्रुताः पूर्वे मया नृपाः ।

विदेहा इति विख्याता नामतः कर्मतो न ते ॥ २०॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 21

निमिनामाभवद्राजा पूर्वं तव कुले नृप ।

यज्ञार्थं स तु राजर्षिर्वसिष्ठं स्वगुरुं मुनिम् ॥ २१॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 22

निमन्त्रयामास तदा तमुवाच नृपं मुनिः ।

निमन्त्रितोऽस्मि यज्ञार्थं देवेन्द्रेणाधुना किल ॥ २२॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 23

कृत्वा तस्य मखं पूर्णं करिष्यामि तवापि वै ।

तावत्कुरुष्व राजेन्द्र सम्भारं तु शनैः शनैः ॥ २३॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 24

इत्युक्त्या निर्ययौ सोऽथ महेन्द्रयजने मुनिः ।

निमिरन्यं गुरुं कृत्वा चकार मखमुत्तमम् ॥ २४॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 25

तच्छ्रुत्वा कुपितोऽत्यर्थं वसिष्ठो नृपतिं पुनः ।

शशाप च पतत्वद्य देहस्ते गुरुलोपक ॥ २५॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 26

राजापि तं शशापाथ तवापि च पतत्वयम् ।

अन्योन्यशापात्पतितौ तावेव च मया श्रुतम् ॥ २६॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 27

विदेहेन च राजेन्द्र कथं शप्तो गुरुः स्वयम् ।

विनोद इव मे चित्ते विभाति नृपसत्तम ॥ २७॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 28

जनक उवाच ।

सत्यमुक्तं त्वया नात्र मिथ्या किञ्चिदिदं मतम् ।

तथापि श‍ृणु विप्रेन्द्र गुरुर्मम सुपूजितः ॥ २८॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 29

पितुः सङ्गं परित्यज्य त्वं वनं गन्तुमिच्छसि ।

मृगैः सह सुसम्बन्धो भविता ते न संशयः ॥ २९॥

Devi Bhagavata Purana

स्कन्ध 1, अध्याय 19: शुकस्य विवाहादिकार्यवर्णनम्, Verse 30

महाभूतानि सर्वत्र निःसङ्गः क्व भविष्यसि ।

आहारार्थं सदा चिन्ता निश्चिन्तः स्याः कथं मुने ॥ ३०॥