अध्याय 98

ब्रह्मोवाच ।

अग्नितीर्थमिति ख्यातं सर्वक्रतुफलप्रदम् ।

सर्वविघ्नोपशमनं तत्तीर्थस्य फलं श‍ृणु ॥ ९८.१॥

जातवेदा इति ख्यातो अग्नेर्भ्राता स हव्यवाट् ।

हव्यं वहन्तं देवानां गौतम्यास्तीर एव तु ॥ ९८.२॥

ऋषीणां सत्त्रसदने अग्नेर्भ्रातरमुत्तमम् ।

भ्रातुः प्रियं तथा दक्षं मधुर्दितिसुतो बली ॥ ९८.३॥

जघान ऋषिमुख्येषु पश्यत्सु च सुरेष्वपि ।

हव्यं देवा नैव चापुर्मृते वै जातवेदसि ॥ ९८.४॥

मृते भ्रातरि स त्वग्निः प्रिये वै जातवेदसि ।

कोपेन महताविष्टो गाङ्गमम्भः समाविशत् ॥ ९८.५॥

गङ्गाम्भसि समाविष्टे ह्यग्नौ देवाश्च मानुषाः ।

जीवमुत्सर्जयामासुरग्निजीवा यतो मताः ॥ ९८.६॥

यत्राग्निर्जलमाविष्टस्तं देशं सर्व एव ते ।

आजग्मुर्विबुधाः सर्व ऋषयः पितरस्तथा ॥ ९८.७॥

विनाग्निना न जीवामः स्तुवन्तोऽग्निं विशेषतः ।

अग्निं जलगतं दृष्ट्वा प्रियं चोचुर्दिवौकसः ॥ ९८.८॥

देवा ऊचुः ।

देवाञ् जीवय हव्येन कव्येन च पितृंस्तथा ।

मानुषान् अन्नपाकेन बीजानां क्लेदनेन च ॥ ९८.९॥

ब्रह्मोवाच ।

अग्निरप्याह तान् देवाञ् शक्तो यो मे गतोऽनुजः ।

क्रियमाणे भवत्कार्ये या गतिर्जातवेदसः ॥ ९८.१०॥

सा वापि स्यान् मम सुरा नोत्सहे कार्यसाधने ।

कार्यं तु सर्वतस्तस्य भवतां जातवेदसः ॥ ९८.११॥

इमां स्थितिमनुप्राप्तो न जाने मे कथं भवेत् ।

इह चामुत्र च व्याप्तौ शक्तिरप्यत्र नो भवेत् ॥ ९८.१२॥

अथापि क्रियमाणे वै कार्ये सैव गतिर्मम ।

देवास्तमूचुर्भावेन सर्वेण ऋषयस्तथा ॥ ९८.१३॥

आयुः कर्मणि च प्रीतिर्व्याप्तौ शक्तिश्च दीयते ।

प्रयाजान् अनुयाजांश्च दास्यामो हव्यवाहन ॥ ९८.१४॥

देवानां त्वं मुखं श्रेष्ठमाहुत्यः प्रथमास्तव ।

त्वया दत्तं तु यद् द्रव्यं भोक्ष्यामः सुरसत्तम ॥ ९८.१५॥

ब्रह्मोवाच ।

ततस्तुष्टोऽभवद् वह्निर्देववाक्याद् यथाक्रमम् ।

इह चामुत्र च व्याप्तौ हव्ये वा लौकिके तथा ॥ ९८.१६॥

सर्वत्र वह्निरभयः समर्थोऽभूत् सुराज्ञया ।

जातवेदा बृहद्भानुः सप्तार्चिर्नीललोहितः ॥ ९८.१७॥

जलगर्भः शमीगर्भो यज्ञगर्भः स उच्यते ।

जलाद् आकृष्य विबुधा अभिषिच्य विभावसुम् ॥ ९८.१८॥

उभयत्र पदे वासः सर्वगोऽग्निस्ततोऽभवत् ।

यथागतं सुरा जग्मुर्वह्नितीर्थं तद् उच्यते ॥ ९८.१९॥

तत्र सप्त शतान्यासंस्तीर्थानि गुणवन्ति च ।

तेषु स्नानं च दानं च यः करोति जितात्मवान् ॥ ९८.२०॥

अश्वमेधफलं साग्रं प्राप्नोत्यविकलं शुभम् ।

देवतीर्थं च तत्रैव आग्नेयं जातवेदसम् ॥ २१.२॥

अग्निप्रतिष्ठितं लिङ्गं तत्रास्तेऽनेकवर्णवत् ।

तद्देवदर्शनाद् एव सर्वक्रतुफलं लभेत् ॥ ९८.२२॥