अध्याय 172

ब्रह्मोवाच ।

सामुद्रं तीर्थमाख्यातं सर्वतीर्थफलप्रदम् ।

तस्य स्वरूपं वक्ष्यामि श‍ृणु नारद तन्मनाः ॥ १७२.१॥

विसृष्टा गौतमेनासौ गङ्गा पापप्रणाशनी ।

लोकानामुपकारार्थं प्रायात् पूर्वार्णवं प्रति ॥ १७२.२॥

आगच्छन्ती देवनदी कमण्डलुधृता मया ।

शिरसा च धृता देवी शम्भुना परमात्मना ॥ १७२.३॥

विष्णुपादात् प्रसूतां तां ब्राह्मणेन महात्मना ।

आनीतां मर्त्यभवनं स्मरणाद् अघनाशनीम् ॥ १७२.४॥

गुरोर्गुरुतमां सिन्धुर्दृष्ट्वा कृत्यमचिन्तयत् ।

या वन्द्या जगतामीशा ब्रह्मेशाद्यैर्नमस्कृता ॥ १७२.५॥

तामहं प्रतिगच्छेयं नो चेत् स्याद् धर्मदूषणम् ।

आगच्छन्तं महात्मानं यो मोहान् नोपतिष्ठते ॥ १७२.६॥

न तस्य कोऽपि त्रातास्ति पापिनो लोकयोर्द्वयोः ।

एवं विमृश्य रत्नेशो मूर्तिमान् विनयान्वितः ।

कृताञ्जलिपुटो गङ्गामाहेदं सरिताम्पतिः ॥ १७२.७॥

सिन्धुरुवाच ।

रसातलगतं वारि पृथिव्यां यन् नभस्तले ।

तन् मामेवात्र विशतु नाहं वक्ष्यामि किंचन ॥ १७२.८॥

मयि रत्नानि पीयूषं पर्वता राक्षसासुराः ।

एतान् अप्यखिलान् अन्यान् भीमान् संधारयाम्यहम् ॥ १७२.९॥

ममान्तः कमलायुक्तो विष्णुः स्वपिति नित्यदा ।

ममाशक्यं न किमपि विद्यते सचराचरे ॥ १७२.१०॥

महत्यभ्यागते कुर्यात् प्रत्युत्थानं न यो मदात् ।

स धर्मादिपरिभ्रष्टो निरयं तु समाप्नुयात् ॥ १७२.११॥

न तान् मे बिभ्रतः खेदो विनागस्त्यपराभवात् ।

किं तु त्वं गौरवेणैषामतिरिक्ता ततस्त्वहम् ॥ १७२.१२॥

ब्रवीमि देवि गङ्गे मां त्वं साम्यात् संगता भव ।

नैकरूपामहं शक्तः संगन्तुं बहुधा यदि ॥ १७२.१३॥

सङ्गमेष्यसि देवि त्वं संगच्छेऽहं न चान्यथा ।

गङ्गे समेष्यसि यदि बहुधा तद् विचारये ॥ १७२.१४॥

ब्रह्मोवाच ।

तमेवंवादिनं सिन्धुमपामीशं तदाब्रवीत् ।

गङ्गा सा गौतमी देवी कुरु चैतद् वचो मम ॥ १७२.१५॥

सप्तर्षीणां च या भार्या अरुन्धतिपुरोगमाः ।

भर्तृभिः सहिताः सर्वा आनय त्वं तदा त्वहम् ॥ १७२.१६॥

अल्पभूता भविष्यामि ततः स्यां तव संगता ।

तथेत्युक्त्वा सप्तर्षीणां भार्याभिरृषिभिर्वृतः ॥ १७२.१७॥

आनयामास तां देवी सप्तधा सा व्यभज्यत ।

सा चेयं गौतमी गङ्गा सप्तधा सागरं गता ॥ १७२.१८॥

सप्तर्षीणां तु नाम्ना तु सप्त गङ्गास्ततोऽभवन् ।

तत्र स्नानं च दानं च श्रवणं पठनं तथा ॥ १७२.१९॥

स्मरणं चापि यद् भक्त्या सर्वकामप्रदं भवेत् ।

नास्माद् अन्यत् परं तीर्थं समुद्राद् भुवनत्रये ।

पापहानौ भुक्तिमुक्ति+ ।

प्राप्तौ च मनसो मुदे ॥ १७२.२०॥