Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11

Containing 37 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 1

श्रीशुक उवाच ।

श्रुत्वेहितं साधुसभासभाजितं महत्तमाग्रण्य उरुक्रमात्मनः ।

युधिष्ठिरो दैत्यपतेर्मुदा युतः पप्रच्छ भूयस्तनयं स्वयम्भुवः ॥ १॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 2

युधिष्ठिर उवाच ।

भगवन् श्रोतुमिच्छामि नृणां धर्मं सनातनम् ।

वर्णाश्रमाचारयुतं यत्पुमान् विन्दते परम् ॥ २॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 3

भवान् प्रजापतेः साक्षादात्मजः परमेष्ठिनः ।

सुतानां सम्मतो ब्रह्मंस्तपोयोगसमाधिभिः ॥ ३॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 4

नारायणपरा विप्रा धर्म गुह्यं परं विदुः ।

करुणाः साधवः शान्तास्त्वद्विधा न तथापरे ॥ ४॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 5

नारद उवाच ।

नत्वा भगवतेऽजाय लोकानां धर्महेतवे ।

वक्ष्ये सनातनं धर्मं नारायणमुखाच्छ्रुतम् ॥ ५॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 6

योऽवतीर्यात्मनोंऽशेन दाक्षायण्यां तु धर्मतः ।

लोकानां स्वस्तयेऽध्यास्ते तपो बदरिकाश्रमे ॥ ६॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 7

धर्ममूलं हि भगवान् सर्ववेदमयो हरिः ।

स्मृतं च तद्विदां राजन् येन चात्मा प्रसीदति ॥ ७॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 8

सत्यं दया तपः शौचं तितिक्षेक्षा शमो दमः ।

अहिंसा ब्रह्मचर्यं च त्यागः स्वाध्याय आर्जवम् ॥ ८॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 9

सन्तोषः समदृक्सेवा ग्राम्येहोपरमः शनैः ।

नृणां विपर्ययेहेक्षा मौनमात्मविमर्शनम् ॥ ९॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 10

अन्नाद्यादेः संविभागो भूतेभ्यश्च यथार्हतः ।

तेष्वात्मदेवताबुद्धिः सुतरां नृषु पाण्डव ॥ १०॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 11

श्रवणं कीर्तनं चास्य स्मरणं महतां गतेः ।

सेवेज्यावनतिर्दास्यं सख्यमात्मसमर्पणम् ॥ ११॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 11

इति श्रीमद्भागवते महापुराणे पारमहंस्यां संहितायां सप्तमस्कन्धे युधिष्ठिरनारदसंवादे सदाचारनिर्णयो नामैकादशोऽध्यायः ॥ ११॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 12

नृणामयं परो धर्मः सर्वेषां समुदाहृतः ।

त्रिंशल्लक्षणवान् राजन् सर्वात्मा येन तुष्यति ॥ १२॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 13

संस्कारा यदविच्छिन्नाः स द्विजोऽजो जगाद यम् ।

इज्याध्ययनदानानि विहितानि द्विजन्मनाम् ।

जन्मकर्मावदातानां क्रियाश्चाश्रमचोदिताः ॥ १३॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 14

विप्रस्याध्ययनादीनि षडन्यस्याप्रतिग्रहः ।

राज्ञो वृत्तिः प्रजागोप्तुरविप्राद्वा करादिभिः ॥ १४॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 15

वैश्यस्तु वार्तावृत्तिश्च नित्यं ब्रह्मकुलानुगः ।

शूद्रस्य द्विजशुश्रूषा वृत्तिश्च स्वामिनो भवेत् ॥ १५॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 16

वार्ता विचित्रा शालीनयायावरशिलोञ्छनम् ।

विप्रवृत्तिश्चतुर्धेयं श्रेयसी चोत्तरोत्तरा ॥ १६॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 17

जघन्यो नोत्तमां वृत्तिमनापदि भजेन्नरः ।

ऋते राजन्यमापत्सु सर्वेषामपि सर्वशः ॥ १७॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 18

ऋतामृताभ्यां जीवेत मृतेन प्रमृतेन वा ।

सत्यानृताभ्यां जीवेत न श्ववृत्त्या कथञ्चन ॥ १८॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 19

ऋतमुञ्छशिलं प्रोक्तममृतं यदयाचितम् ।

मृतं तु नित्ययाच्ञा स्यात्प्रमृतं कर्षणं स्मृतम् ॥ १९॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 20

सत्यानृतं च वाणिज्यं श्ववृत्तिर्नीचसेवनम् ।

वर्जयेत्तां सदा विप्रो राजन्यश्च जुगुप्सिताम् ।

सर्ववेदमयो विप्रः सर्वदेवमयो नृपः ॥ २०॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 21

शमो दमस्तपः शौचं सन्तोषः क्षान्तिरार्जवम् ।

ज्ञानं दयाच्युतात्मत्वं सत्यं च ब्रह्मलक्षणम् ॥ २१॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 22

शौर्यं वीर्यं धृतिस्तेजस्त्याग आत्मजयः क्षमा ।

ब्रह्मण्यता प्रसादश्च रक्षा च क्षत्रलक्षणम् ॥ २२॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 23

देवगुर्वच्युते भक्तिस्त्रिवर्गपरिपोषणम् ।

आस्तिक्यमुद्यमो नित्यं नैपुण्यं वैश्यलक्षणम् ॥ २३॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 24

शूद्रस्य सन्नतिः शौचं सेवा स्वामिन्यमायया ।

अमन्त्रयज्ञो ह्यस्तेयं सत्यं गोविप्ररक्षणम् ॥ २४॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 25

स्त्रीणां च पतिदेवानां तच्छुश्रूषानुकूलता ।

तद्बन्धुष्वनुवृत्तिश्च नित्यं तद्व्रतधारणम् ॥ २५॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 26

सम्मार्जनोपलेपाभ्यां गृहमण्डलवर्तनैः ।

स्वयं च मण्डिता नित्यं परिमृष्टपरिच्छदा ॥ २६॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 27

कामैरुच्चावचैः साध्वी प्रश्रयेण दमेन च ।

वाक्यैः सत्यैः प्रियैः प्रेम्णा काले काले भजेत्पतिम् ॥ २७॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 28

सन्तुष्टालोलुपा दक्षा धर्मज्ञा प्रियसत्यवाक् ।

अप्रमत्ता शुचिः स्निग्धा पतिं त्वपतितं भजेत् ॥ २८॥

Bhagavata Purana

स्कन्ध ७, अध्याय 11, Verse 29

या पतिं हरिभावेन भजेच्छ्रीरिव तत्परा ।

हर्यात्मना हरेर्लोके पत्या श्रीरिव मोदते ॥ २९॥