Akshi Upanishad

Complete Upanishad

Containing 50 sacred Sanskrit shlokas with multi-author commentaries and translations.

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 1

अक्ष्युपनिषत्

यत्सप्तभूमिकाविद्यावेद्यानन्दकलेवरम् ।

विकलेवरकैवल्यं रामचन्द्रपदं भजे ॥

ॐ सह नाववतु सह नौ भुनक्तु

सह वीर्यं करवावहै ।

तेजस्विनावधीतमस्तु मा विद्विषावहै ॥

ॐ शान्तिः शान्तिः शान्तिः ॥

हरिः ॐ ॥

अथ ह सांकृतिर्भगवानादित्यलोकं जगाम ।

तमादित्यं नत्वा चाक्षुष्मतीविद्यया

तमस्तुवत् ।

ॐ नमो भगवते श्रीसूर्या-

याक्षितेजसे नमः ।

ॐ खेचराय नमः ।

ॐ महासेनाय नमः ।

ॐ तमसे नमः ।

ॐ रजसे नमः ।

ॐ सत्त्वाय नमः ।

ॐ असतो मा सद्गमय ।

तमसो मा ज्योतिर्गमय ।

मृत्योर्माऽमृतं गमय ।

हंसो भगवा-

ञ्छुचिरूपः प्रतिरूपः ।

विश्वरूपं घृणिनं

जातवेदसं हिरण्मयं ज्योतीरूपं तपन्तम् ।

सहस्ररश्मिः शतधा वर्तमानः पुरुषः

प्रजानामुदयत्येष सूर्यः ।

ॐ नमो

भगवते श्रीसूर्यायादित्यायाक्षितेजसेऽहोवाहिनि

वाहिनि स्वाहेति ।

एवं चाक्षुष्मतीविद्यया स्तुतः

श्रीसूर्यनारायणः सुप्रीतोऽब्रवीच्चाक्षुष्मती-

विद्यां ब्राह्मणो यो नित्यमधीते न तस्याक्षिरोगो

भवति ।

न तस्य कुलेऽन्धो भवति ।

अष्टौ

ब्राह्मणान्ग्राहयित्वाथ विद्यासिद्धिर्भवति ।

य एवं वेद स महान्भवति

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 2

अथ ह सांकृतिरादित्यं पप्रच्छ भगवन्-

ब्रह्मविद्यां मे ब्रूहीति ।

तमादित्यो होवाच ।

सांकृते श‍ृणु वक्ष्यामि तत्त्वज्ञानं सुदुर्लभम् ।

येन विज्ञातमात्रेण जीवन्मुक्तो भविष्यसि

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 3

सर्वमेकमजं शान्तमनन्तं ध्रुवमव्ययम् ।

पश्यन्भूतार्थचिद्रूपं शान्त आस्व यथासुखम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 4

अवेदनं विदुर्योगं चित्तक्षयमकृत्रिमम् ।

योगस्थः कुरु कर्माणि नीरसो वाथ मा कुरु

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 5

विरागमुपयात्यन्तर्वासनास्वनुवासरम् ।

क्रियासूदाररूपासु क्रमते मोदतेऽन्वहम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 6

ग्राम्यासु जडचेष्टासु सततं विचिकित्सते ।

नोदाहरति मर्माणि पुण्यकर्माणि सेवते

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 7

अनन्योद्वेगकारीणि मृदुकर्माणि सेवते ।

पापाद्बिभेति सततं न च भोगमपेक्षते

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 8

स्नेहप्रणयगर्भाणि पेशलान्युचितानि च ।

देशकालोपपन्नानि वचनान्यभिभाषते

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 9

मनसा कर्मणा वाचा सज्जनानुपसेवते ।

यतः कुतश्चिदानीय नित्यं शास्त्राण्यवेक्षते

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 10

तदासौ प्रथमामेकां प्राप्तो भवति भूमिकाम् ।

एवं विचारवान्यः स्यात्संसारोत्तरणं प्रति

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 11

स भूमिकावानित्युक्तः शेषस्त्वार्य इति स्मृतः ।

विचारनाम्नीमितरामागतो योगभूमिकाम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 12

श्रुतिस्मृतिसदाचारधारणाध्यानकर्मणः ।

मुख्यया व्याख्ययाख्याताञ्छ्रयति श्रेष्ठपण्डितान्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 13

पदार्थप्रविभागज्ञः कार्याकार्यविनिर्णयम् ।

जानात्यधिगतश्चान्यो गृहं गृहपतिर्यथा

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 14

मदाभिमानमात्सर्यलोभमोहातिशायिताम् ।

बहिरप्यास्थितामीषत्यजत्यहिरिव त्वचम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 15

इत्थंभूतमतिः शास्त्रगुरुसज्जनसेवया ।

सरहस्यमशेषेण यथावदधिगच्छति

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 16

असंसर्गाभिधामन्यां तृतीयां योगभूमिकाम् ।

ततः पतत्यसौ कान्तः पुष्पशय्यामिवामलाम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 17

यथावच्छास्त्रवाक्यार्थे मतिमाधाय निश्चलाम् ।

तापसाश्रमविश्रान्तैरध्यात्मकथनक्रमैः ।

शिलाशय्यासनासीनो जरयत्यायुराततम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 18

वनावनिविहारेण चित्तोपशमशोभिना ।

असङ्गसुखसौख्येन कालं नयति नीतिमान्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 19

अभ्यासात्साधुशास्त्राणां करणात्पुण्यकर्मणाम् ।

जन्तोर्यथावदेवेयं वस्तुदृष्टिः प्रसीदति

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 20

तृतीयां भूमिकां प्राप्य बुद्धोऽनुभवति स्वयम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 21

द्विप्रकारसंसर्गं तस्य भेदमिमं श्रुणु ।

द्विविधोऽयमसंसर्गः सामान्यः श्रेष्ठ एव च

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 22

नाहं कर्ता न भोक्ता च न बाध्यो न च बाधकः ।

इत्यसंजनमर्थेषु सामान्यासङ्गनामकम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 23

प्राक्कर्मनिर्मितं सर्वमीश्वराधीनमेव वा ।

सुखं वा यदि वा दुःखं कैवात्र तव कर्तृता

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 24

भोगाभोगा महारोगाः सम्पदः परमापदः ।

वियोगायैव संयोगा आधयो व्याधयो धियाम्

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 25

कालश्च कलनोद्युक्तः सर्वभावाननारतम् ।

अनास्थयेति भावानां यदभावनमान्तरम् ।

वाक्यार्थलब्धमनसः समान्योऽसावसङ्गमः

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 26

अनेन क्रमयोगेन संयोगेन महात्मनाम् ।

नाहं कर्तेश्वरः कर्ता कर्म वा प्राक्तनं मम

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 27

कृत्वा दूरतरे नूनमिति शब्दार्थभावनम् ।

यन्मौनमासनं शान्तं तच्छ्रेष्ठासङ्ग उच्यते

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 28

सन्तोषामोदमधुरा प्रथमोदेति भूमिका ।

भूमिप्रोदितमात्रोऽन्तरमृताङ्कुरिकेव सा

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 29

एषा हि परिमृष्टान्तः संन्यासा प्रसवैकभूः ।

द्वितीयां च तृतीयां च भूमिकां प्राप्नुयात्ततः

Akshi Upanishad

Complete Upanishad, Verse 30

श्रेष्ठा सर्वगता ह्येषा तृतीया भूमिकात्र हि ।

भवति प्रोज्झिताशेषसंकल्पकलनः पुमान्